Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

kunnen vuren, dat het materiaal verouderd is en de kanonniers onvoldoende op hun taak zijn voorbereid, etc., waarop dan de conclusie volgt: „En résumé, ce serait s'illusionner gravement que de croire que le Camp Retranché de Paris serait capable actuellement de présenter une résistance sérieuse si 1'ennemi se présentait d'ici peu de jours devant la ligne de nos forts extérieurs. J'ajoute d'ailleurs qu'il faudrait au moins 3 ou 4 corps d'armée de 1'active pour faire une défense efficace qui pourrait être de grand secours pour le gros de notre armée"i. Zoo bedenkelijk blijkt de weerstandskracht der stelling Parijs op den dag dat door den gedwongen terugtocht van Joffre's linker vleugel (30 Augustus) de komst der vijandelijke cavalerie voor de buitenforten nog slechts een

quaestie van dagen is!

Het aspect der hoofdstad verandert nu aanmerkelijk. Op den tweeden mobilisatiedag had Charles Péguy aan zijn vrouw geschreven: „Celui qui n'a pas vu Paris aujourdhui et hiei n'a rien vu"2, maar de stemming van vastberaden energie heeft thans zwaar geleden onder de deprimeerende berichttn van het front; vooral de beter gesitueerden beginnen de stad. nu een belegering gaat dreigen, te verlaten; de herinnering der verschrikkingen in het belegerde Parijs van 1870 is door de voorafgaande generatie levend genoeg overgeleverd om velen een onvrijwillige vacantie in den Midi en vooral in Bordeaux te doen prefereeren3. Millerand heeft Joffre reeds gepolst over de wenschelijkheid, dat ook de Regeering de hoofdstad verlaat, en de generalissimus kan niet anders dan zijn instemming met dit plan betuigen. Kamerleden en senatoren komen met alarmeerende berichten bij den President der Republiek en bieden zich in het volle besef van den noodtoestand en van hun eigen importantie aan, om, gelijk hun voorvaderen in de revolutie-oorlogen, als gedeputeerden te velde over het wel en wee des vaderlands te gaan waken4.

1 Dit rapport in extenso bij Gallieni, Mémoires p. 29-34.

2 Victor Boudon, Avec Charles Péguy de la Lorraine d la Marne (Paris

1916) p. 163.

3 Arthur-Lévy, J9Ï4 a Paris (Paris 1917) p. 102 e.v.

4 Poincaré p. 207.

Sluiten