Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ken; ook in het Nederlandse^ werd het vertaald als „de Volmaakte Verwet".

3) Behalve de voorschriften over de ververij komen in t Bouck va W ondre nog een aantal recepten voor over het bereiden van bier, wijn, azijn, het conserveeren en inleggen van vruchten, het bereiden en verven van leer, het harden en ontlaten van staal enz., welke voor den scheikundige van belang zijn.

Verschillende van deze recepten vindt men reeds in eenigszins anderen vorm in Nederlandsche werken uit de 14e en 15e eeuw. Ter vergelijking zijn enkele van de merkwaardigste der voorschriften uit deze werken, die in de inhoudsopgave vermeld zijn, in Hoofdstuk II aangehaald. Onder de boeken waaruit deze voorschriften werden overgenomen zijn vermeld: Een nieuw tractaet ghenoemt dat Batement van Recepten inhoudende drye deelen van recepten — Hans de Laet va Stabroek (1546) — Antwerpen en een nieuw playsant Hoofken van Recepten — Jan Roelants (1551) — Antwerpen.

Deze beide zeer zeldzame werken bevinden zich in de Provinciale Bibliotheek te Leeuwarden en zijn afkomstig uit de nalatenschap van Dr. J. H. Halbertsma.

De drukkers van het Bouck va Wondre (1544) Simon Cock, van het Batement van recepten (1546) Hans de Laet van Stabroeck en van het Hoofken van Recepten (1551) Jan Roelants woonden alle drie te Antwerpen op de Lombaerde Veste. Uit de overeenkomst van de verschillende recepten in genoemde boeken blijkt, dat de onbekende schrijvers de genoemde werken met elkander vergeleken hebben. Het doen verschijnen van een herdruk van de beide laatstgenoemde zeer zeldzame receptenboeken zou de moeite loonen.

Ter verduidelijking van de in het Bouck va Wondre vermelde voorschriften zijn van enkele daarin genoemde grondstoffen zooals indigo, meekrap, roodhout, fisethout, wouw, grondstoffen voor de zwartververij, de bereiding, chemische samenstelling en structuur beschreven.

Sluiten