Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De Scandinaviërs zijn de eersten geweest, die de resten van hun oude volkskunst hebben verzameld als uitgangspunt voor nieuwe volkskunst. Scandinavië heeft daarbij in zijn volkshoogescholen een vorm van voortgezet cultureel onderwijs, die steeds grootere vruchten afwerpen zal. Dit alles is mogelijk vanuit een vrijwel ongesplitst volksleven, met besef van de waarde van tradities voor 't heden en voor de cultuur der toekomst. En al is dan het cultuurprobleem een wereldprobleem en het bouwkunstig probleem een onderdeel daarvan, dit beteekent niet, dat het onverstandig zou zijn ons, voor wat ons deel betreft, tot ons land te beperken.

Rest daarom de beantwoording van de vraag: Wat moet er in Nederland worden gedaan om te komen tot een gezonde bouwkunst, belangrijk voor de toekomst, voor de cultuur der toekomst.

Op dit oogenblik verkeeren wij in een impasse.

Het grootste deel van ons volk is drager van zeer minderwaardige begrippen over bouwkunst. Aangezien elk volk de regeerders heeft die het verdient, heeft ook het overgroote deel onzer autoriteiten geen begrip van den aard en den omvang van het bouwkunstig probleem.

De eerste maatregelen zullen er dus op gericht moeten zijn ons volk bouwkunstig-cultureel tegen zichzelf en zijn politieke en geestelijke leidslieden te beschermen. De schoonheidscommissies zijn een eerste stap in die richting, maar niet de laatste. Zij beteekenen een overgangsvorm met vele bezwaren. De meeste zijn te veel aesthetische inquisitie, te weinig bouwkunstige opvoedingsinstituten, in staat een project te beoordeelen vanuit 'n zeer gerijpt ruimtelijk besef. Echt bouwkunstig inzicht neemt nooit gevels als uitgangspunt. Gevel-architecten zijn geen architecten, maar behangers. Drie-kwart der moderne Amsterdamsche bouwkunst is knappe behangerskunst. Achter dit behang zijn de „muizenissen" der eigen-bouwerij.

De tweede stap moet zijn het brengen van bouwkunst op het forum der openbare belangstelling. Dit maakt instituten als de Scandinavische volkshoogescholen voor ons land direct noodzakelijk. We zijn trouwens al vijftig jaar achter. Wij hadden het te druk met 't splitsen van ons onderwijs, gevolg van de splitsing van ons volksleven, een cultuur-vijandig verschijnsel bij uitstek en oorzaak, dat in ons land sneller dan in alle andere landen bijna alles, wat nog over was der oude volkscultuur en piëteit daarvoor verdween. Er zal met bekwamen spoed naar

Sluiten