Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vreeselijke misdaad zal beschuldigen, namelijk van het verlangen, aan de geleidelijke verbroedering der menschheid mede te werken ? Zien zij niet, dat hun woorden tegen hun eigen gevoelens indruischen, en dat zij, onbewust, van hetzelfde droomen als wij, hoewel zij, uit verkeerden angst voor onzinnige aanvallen, het trachten te ontkennen ?....

„Als de eerste Esperantisten niet alleen zich geduldig aan voortdurende bespotting blootstelden, maar zelfs groote offers brachten, en b.v. een arm onderwijzeresje langen tijd honger leed, enkel en alleen om voor de propaganda van het Esperanto eenig geld te sparen — deden die allen dat dan om practisch nut? Als vaak menschen op hun sterfbed aan mij schreven, dat het Esperanto de eenige troost van hun ten einde gaand leven was — dachten zij dan over practisch nut ? O neen, néén, néén! allen dachten enkel aan de interne idee, in het Esperanto vervat; allen hielden van het Esperanto, niet omdat het de hèrsens van de menschen tot elkaar brengt, maar alléén omdat het de harten tot elkaar neigt".

De congressisten waren overtuigd, dat Zamenhof volkomen goed begreep, hoe het verstandigst te handelen. Door eigen wezen lokte het Esperanto reeds vele leerlingen van de taal tot de „interne idee". Die won de harten. Later zou de tijd komen om in bijzonderheden over een homaranistische organisatie te denken. Op dit oogenblik zou het vastleggen van een gepreciseerd programma velen vrees aanjagen. In de Esperanto-beweging kon dit slechts een afzonderlijke afdeeling vormen. Middelerwijl was het van méér belang, het altruistisch-voelen aan te kweeken en op

Sluiten