Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Dit moet die uiterlike ontwikkelingsri#fm# verduidelik, nl. om sonder die 17e eeuse Nederlandse verbuigings- en vervoegingsmiddele oor die weg te kan kom met sy eie middele. Hierdie verduideliking sal nooit en nimmer bevredigend kan wees as dit op 'n doodse manier geskied, wat ooreenstemminge tussen twee idiome opsoek en fabuleer nie. 'n Vergelyking tussen twee idiome kan ook alleen goed gedoen word deur iemand wat albei deeglik ken, wat ons ook kan sê waar wel afsonderlike maar struktureel-verwante eienaardighede bestaan in een van die twee vorme, maar nie in die ander nie, waar dus slegs uiterlik gesien, inwerking sou kon verwag word maar nie geskied is nie. Daar is die lewendige kant — die motiewe. Watter inwendige vorm het die rigting van beweging verkieslik gemaak? Jammer dat ons die inwendige vorm so selde, indien ooit, raaksien, en tog — daar sit die begin van die oplossing.

Want met al ons kennis van die leenwoorde en —ismes in Afrikaans, wat weet ons nog eintlik af van die rigting van groeiing en die gevolg van die hoogopgestote talebotsing ? Om dit te verduidelik wys ek op die werk van Jespersen.

Uit die gevalle wat Jespersen ondersoek het kies ons Beach-laMar, Pidgin-Engels en die sog. Oregon-Jargon.

Beach-la-Mar is die algemene handelstaal in gebruik in die weste van die Stille Oseaan (Torres, Britse New Guinea). Dit is niks anders nie as Engels wat deur die Polinesiërs in hulle handelsbetrekkinge met andertaliges gebesig word. Eweso is die woordeskat byna geheel Engels in Pidgin-Engels („pidgin" is 'n verbastering van die woord „business" in die mond van Chinese). Dit geniet 'n uitgebreide aanwending as handelstaal in die hawens van China, en ook van Japan en Californië. Hier is die gebruikers van die brabbeltaal telkens nie-Engelse. Presies andersom is die verhoudinge in die Oregonse Jargon. Daar is die brabbelaars Engelse, wat in hulle onderhandelinge met andertaliges 'n vorm van Chinook gebruik „learnt imperfectly".

In albei die teenoorgestelde gevalle blyk dit dat die moeilikhede vereers en veral betrekking het nie op die woordeskat nie, maar op die korrekte vorm en orde waarin die woorde moet gebruik word. Dus, al lê die saak anders in die twee gevalle, is daar in die alge-

Sluiten