Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van Suid-Amerika ? En waar moet ons die kleurlinge laat inpas, of die 1 % slavinne-vrouens ? Van dr. J'. Francken is daar in die Tydskrif vir Wetenskap en Kuns 'n leersame artikel oor die fornikasie-euvel aan die Kaap, en wel so dikwels met die koloniste (vryburgers) as skuldiges, nie die matrose alleen wat maar tydelik in die hawe vertoef het nie.

Nee, ons moet ook ander omgewingsfaktore byhaal. Die belangrikste is in die vérsiende beleid van die Nederlandse Handelsmaatskappy om sover as moontlik te help dat ook Europese vrouelike koloniste verhuis na die Kaap van Goeden Hoope en so die weg te baan vir die vorming of instandhouding van 'n Europese familielewe volgens 'n Europese standaard.

Soek ek die rede vir die afwykinge in Afrikaans van Nederlands ten opsigte van die vormleer (wat ek breed genoeg opvat om sintaktiese ontwikkelinge as gevolg van defleksie in te sluit) vir 'n belangrike deel indien nie die belangrikste deel nie, in die taal van die kind, dan soek ek die behoud van die Nederlandse karakter van ons taal in so'n opmerklik suiwere graad, vir die belangrikste deel in die kinderrykheid van die plattelandse families. Juis die kinderryke gesinne sou die lede genoeg geleentheid gebied het om in mekaar se omgang die gevolge van isolasie weëns die groot afstande en die verwydering van die moederland nie te veel te laat ondervind nie.

Nee, die rol van die moeder en die huis mag by ons buitenissige, natuurminnende volk ook nie onderskat word nie. Die beste wat ons het is so dikwels by haar te vind — die moeder van die groot gesin.

Wat die ander periodes betref is die vierde in sommige opsigte reeds deeglik behandel, dikwels met aansluiting aan die voorgaande. Afgesien van 'n beskywing van die spellingwyses en -beginsels van die derde tydperk ('n brokkie uitwendige taalgeskiedenis dus), sal ons veel baat hê aan 'n goeie oorsig van die taalkundige beginsels van die ou-Bewegers (vgl. M.S.B. Kritzinger se opstel hieroor in die Gedenkboek van die A.S.B., Potchefstroom, 1926), maar meer nog, aan 'n objektiewe uiteensetting, 'n beskrywing van hulle taalgebruik in alle fasette van die taallewe. Dit is 'n belangrike voor-

Sluiten