Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

geven dat ook maar lijkt op een behandeling van het onderwérp. Daarvoor zou een apart boek noodig zijn, want wat wij deze jaren hebben overdacht en beproefd op het gebied van meer dan 20 leervakken geeft een zoo ^ groote hoeveelheid stof, dat ik het onmogelijk in een klein bestek kan samenpersen. Ik zal dus niet meer kunnen doen, dan eenige losse opmerkingen maken over wat mij lijken, speciaal belangrijke questies te zijn, en enkele gedachten en werkwijzen doorgeven die mij in de praktijk nuttig en vruchtbaar zijn gebleken, en waarvan ik verwacht, dat ze anderen, die in hetzelfde werk staan van nut zullen kunnen zijn. Of ik ooit meer zal doen, betwijfel ik, want ik voel mij op allerlei terrein betrekkelijk of volkomen leek, en ben mij daarom bewust, geen recht van spreken te hebben. Reeds is gezegd, dat wij er steeds naar streven, de kinderen een concreet doel te / geven in hun werk, en hun telkens slechts een beperkte hoeveelheid voor te leggen. Ook, dat wij ons bij de verschillende vakken altijd goed realiseeren, dat de kinderen als *' zij tot een bewust inzicht1) of tot scheppende activiteit zullen komen (iets wat wij natuurlijk boven alles wenschen) vooraf door de twee stadia w a a r n e- » <s' ming en oriënteering heen moeten. Bij de op- • é'* zet van het werk voor de verschillende vakken is, zooals men begrijpen zal, met deze grondgedachten rekening gehouden.

Wat de algemeene werkwijze betreft het volgende: de kinderen krijgen elk een „werkboekje" voor het bepaalde diploma waarvoor zij zich voorbereiden. Daarin staat een üjst van de „proeven" die gedaan moeten worden voor

1) Dit in tegenstelling met onbewust, meer intuïtief inzicht, dat door waarneming-alleen reeds ontstaat.