Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

WOORD VOORAF.

Dit boek heeft niet de pretentie een geschiedenis te geven van het ontstaan, het aan de macht komen en het heersen van het „fascisme”, een woord, dat ik gebruik, om de opvattingen en methoden, die zowel in het tegenwoordige Duitsland, als in het tegenwoordige Italië heersen, benevens de opvattingen en methoden van de geestverwanten der Duitse en Italiaanse heersers, in andere landen, aan te geven — een woord, dat juist omdat het nieuw en speciaal voor een nieuwe beweging gemaakt is, beter het bijzondere der bedoelde bewegingen, systemen, opvattingen doet uitkomen, dan b.v. het woord „nationaal-socialisme”.

Er is geen gebrek aan werken, die deze geschiedenis, hetzij fragmentarisch, hetzij in haar geheel behandelen. Natuurlijk zou het mogelijk zijn, een critische samenvatting te geven van de reeds bijna niet meer overzienbare litteratuur die over dit onderwerp bestaat, maar daarvoor zou een boek nodig zijn, dat enige malen de omvang van het mijne zou overtreffen.

Nog veel minder kon ik er toe overgaan een ideeën-geschiedenis van het fascisme te schrijven. Het schrijven van zo’n geschiedenis, los van de concrete maatschappij-geschiedenis, beschouw ik als een onderneming, die ongetwijfeld veel dat het lezen en het overdenken waard is, kan opleveren, maar die nooit tot een bevredigend resultaat kan leiden.

Alle pogingen in die richting bewijzen slechts, hoeveel geestelijke voorouders van het fascisme ook de meest belezen schrijvers niet blijken te kennen; en tegelijkertijd, hoe gemakkelijk het is de een of andere denker tot voorloper van het fascisme te verklaren, als men slechts de kunst van het negéren en interpreteren machtig is.

In een speciaal geval, dat van Georges Sorel, die algemeen tot de geestelijke vader van syndicalisme, bolsjewisme en fascisme werd verklaard, meen ik afdoende te hebben aangetoond, dat er geen sprake is van geestelijk vaderschap, voor zover het syndicalisme en bolsjewisme betreft, en dat, terwijl het sorélisme en

Sluiten