Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

afwijking gold. Op het ogenblik maken de Roomsen reclame voor een nieuwe editie van de Middeleeuwen, de z.g. „corporatieve maatschappij”, alsof niet die maatschappelijke orde door de beste mensen van die tijden als een ondragelijk juk gevoeld werd, een stagnerende en bekrompen wereld, waaraan men tenslotte door een reeks van opstanden, oorlogen, revoluties en hervormingen is ontsnapt. Zeker, er zijn Katholieke democraten, die geen herhaling van dat verleden wensen, maar dat komt, doordat zij zozeer de invloed hebben ondergaan van hun democratische en dus niet-Roomse omgeving, dat zij zelf, zonder het te weten en te willen, ketterse afwijkingen vertonen, die de kerk moet dulden, zolang zij in een bepaald land en in de wereld slechts een minderheid is. Overigens behoeft men het Roomse totalitarisme niet ernstig te nemen als gevaar, want in de fascistische landen heeft het geen spoor van kans, en in de rest van de wereld is het te zeer afhankelijk van de omgeving, om tot een totale heerschappij te kunnen komen. Maar het is een onbetrouwbare bondgenoot, steeds bereid gemene zaak te maken met reactionaire en despotische machten. En alleen als onder de invloed van de Katholieken in de democratische landen (U.S.A., Frankrijk, Engeland) een diepingrijpende kerkhervorming tot stand kwam, waardoor de reactionaire Italiaans-Spaanse groep, die nu sedert eeuwen de kerk beheerst, haar macht verloor, zou het Katholicisme één der krachten van de toekomstige samenleving kunnen worden, maar nooit meer dan één der krachten, en dus niet een totalitaire factor. Doch ook vele „democratische” stromingen bergen grote gevaren in zich, in al de gevallen, waarin hun democratie er een is, van vervlakking en van het neerhalen naar lage gemiddelden, van eredienst der massa. Ook dus het democratische arbeiderssocialisme, ofschoon te verkiezen boven alle fascistische en totalitaire stromingen, kan een belemmering voor de culturele ontplooiing worden, omdat het de cultus der middelmatigheid en der tevredenheid is. Terwijl, aan de andere kant, het grijpgrage individualisme der kapitalistische winstmakers, ons slechts naar nieuwe chaos, crisis en anarchie kan voeren, en geweldige hoeveelheden explosieve verbittering ophoopt.

Wij moeten dus uitgaan van het inzicht, dat met de vernietiging van het fascisme, hoe dringend noodzakelijk die ook is, nog slechts een mogelijkheid gegeven is, voor een betere ontwikkelingsgang,

Sluiten