Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

waarde, naarmate ze meer universeel of meer particulier aan de totstandkoming medewerken.

Vervolgens is het misschien noodig nog dit op te merken. Als geheel genomen staan de producenten der stoffelijke goederen lager dan de producenten der geestelijke goederen; die eerste beroepen staan lager dan de tweede. Dus de hoogste rang van een lager beroep, b.v. een patroon in het bouwbedrijf, staat lager dan de hoogste rang van een hooger beroep, bijv. een professor in het leeraarsberoep. Maar de lagere rangen in de hoogere beroepen staan in waardigheid beneden de hoogere rangen der lagere beroepen. We komen hierop echter terug in hoofdstuk IV.

3°. Bij alles wat we tot nu toe over stand hebben gezegd, is nog geen woord gesproken over cultuur- of beschavingspeil. Toch zijn er velen, die hierin zelfs op de eerste plaats het standbepalende zoeken. En een bepaalde cultuur is toch zeker iets wat tot een bepaalden stand behoort.

Inderdaad! Het is overduidelijk, dat met een bepaalden stand bepaalde cultuurperfecties samengaan, en dat verschil van stand en rang ook cultuur-verschillen insluit, bijv. magistratenstand ten overstaan van ambachtstand of priester- of militairen stand; of professor ten opzichte van hulponderwijzer.

Deze cultuur omvat zoowel uitwendige cultuur, bijv. behuizing, kleeding, levensmanieren, omgangsvormen, alsook inwendige cultuur. Deze inwendige cultuur bestaat uit kennis en ontwikkeling, bepaalde zeden en gewoonten, en vooral ook uit waardeoordeelen, wat nuttig of onnuttig, begeerlijk of niet-begeerlijk is. Dit is de zoogenaamde geest van een stand: een stel waardeschattingen, voorkeuren, praedilectie's, die aan dien stand eigen zijn. Dikwijls ook stelt een bepaald beroep

Sluiten