Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

van Lenin is mooi, omdat het Lenin voorstelt. De verschrikkelijkste genredoekjes doen opgeld, omdat er gebeurtenissen, waar men historisch belang aan toekent, op afgemaald staan! En zoo heeft men zich verbeeld, dat een boek belangrijk en fraai moest zijn, omdat het een bepaald bedrijf beschreef; ja, men heeft de litteratuur willen wekken door aan schrijvers opdrachten uit te deelen.

Ook dit is alles falikant uitgeloopen. De muzen bekommeren zich nu eenmaal om mode noch staatsraison. En de geest laat zich niet dwingen door overheid of conventie.

Het is a priori niet uitgesloten een meesterwerk te bouwen op een technisch, sociaal of politiek thema; maar daarvoor is noodig, dat een groot kunstenaar zich volkomen met deze problemen vereenzelvigt. En in de praktijk des levens blijkt nu eenmaal uit de resultaten niet van één, maar van honderd proefnemingen, dat de mensch in laatste instantie alléén maar wezenlijke belangstelling heeft voor den mensch. Ik herinner mij hoe prof. dr N. Donkersloot indertijd eens de verzuchting slaakte, dat er toch méér tusschen hemel en aarde bestond dan huiskamer en alkoof. En als ik het wel heb, somde hij zelfs een indrukwekkende reeks aangelegenheden van belang op, welke naar zijn meening voor letterkundige behandeling in aanmerking kwamen. In theorie was daar niets tegen in te brengen. Doch het bhjkt, dat niemand van deze problemen de quintessence van zijn leven gemaakt heeft, hetgeen toch noodig is, wanneer hij ze in een kunstwerk wil bestendigen. Men moet de zaken niet omdraaien en oorzaak met gevolg verwarren. Wanneer

Steenen voor Brood 4

Sluiten