Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

innerlijk niet-meedoen, de eenige wijze om een restje zelfrespect te redden. Mensch-zijn is geen eer en lang geen vermaak: het éénige wat ons helpen kan de smaad van onze geboorte niet nog grooter en nog dieper te maken, is het afwijzen van de onedele stelsels, welke onze brutale medemenschen uitgedacht hebben, om zich zelf een schijn van belang en bestaansrecht te geven.

Wie ongehoorzaam durft zijn, blijft ten slotte toch niet onbeloond: hij verwerft de Eenzaamheid.

5. OVERPEINZINGEN TE SCHAARBEEK

Februari—Maart 1939

Wanneer de voorstanders van dwangbewind hun opponenten willen verpletteren, komen zij steevast aanzeulen met de oude theorie der onbestaanbare vrijheid. De vrijheid, beweren ze, is een drogbeeld waar de „men" die de touwtjes in handen heeft, de goegemeente mee vermaakt, om in stilte des te rustiger zijn zin te kunnen doordrijven. Het ergste is, dat onze vijanden, aldus betogende, geen ongelijk hebben. Ook in de democratie, die wij bezig zijn noodgedwongen te idealiseeren, ligt de burger aan handen en voeten gebonden; gebonden aan wet en gebruik, aan moraal en belang. Hij is op een vernederende wijze afhankelijk van den staat, den werkgever, zijn bezit, zijn familie, het fatsoen en het toeval. Hij kan zich rechts noch links, naar voren noch naar achter wenden, zonder aanstoot te geven, wanneer hij niet duizend belachelijke voorzorgen neemt.

Sluiten