Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Ook voor het kind, welks geestesleven, zooals Freud en Ferenczi aantoonden, ten gevolge van zijn ontwikkeling gedurende eenigen tijd op het zelfde niveau staat als dat van de animistische primitieven, beteekent de uitbeelding van den wensch vrijwel tegelijk de bevrediging ervan. Freud zegt1): „Wenn Spiel und imitative Darstellung dem Kinde und dem Primitiven genügen, so ist dies nicht ein Zeichen von Bescheidenheit in unserem Sinne, oder von Resignation infolge Erkenntniss ihrer realen Ohnmacht, sondern die wohlverstandliche Folge der

überwiegenden Wertung ihres Wunsches Hoezeer zij de

macht van hun wenschhandeling overschatten, blijkt uit hun negatie van het wegblijven van het gewenschte. Dat de feiten uit de realiteit hun overtuigingen logenstraffen, dringt niet tot hen door.

Na deze beschouwingen zou men verwachten, dat het nu zeer eenvoudig is, de wenschen van het kind uit zijn spelhandelingen te leeren kennen. Dit nu is echter meestal niet het geval, wajit^de aard van de meeste dezer wenschen brengt met zich mee,"dat zij, onder invloed van de eïschen der realiteit, /!ü_ verhulden vorm gespeeld worden. Aan de totstandkoming van het spel hebben namelijk dezelfde psychismen deel, die ook den zoogenaamden manifesten droom tot stand brengen. Het kleine kind, dat oorspronkelijk geheel naar de wenschen, voortspruitend uit zijn driftleven, handelt, komt daarbij reeds spoedig in botsing met de volwassenen, die sommige dezer driftuitingen van het kind en de bevrediging er van verhinderen of sterk afkeuren. En het kind, dat in zijn hulpelooze afhankelijkheid alles liever verdraagt dan een negatieve houding van de opvoeders, tracht zich aan deze eischen zoo goed mogelijk aan te passen, door öf de verboden uitingen te verdringen, zoodat zij onbewust worden, öf ze te sublimeeren, dat wil zeggen de driftenergie dienstbaar te maken aan sociaal getolereerde of zelfs geapprecieerde bezigheden.

De naar het onbewuste verdrongen wenschen blijven echter toch streven naar bevrediging en daar zij anders niet door de voorbewuste censuur tot het bewustzijn zouden worden toege-

Sluiten