Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

u 1 r

ging in de oraal-sadistische (bijtende) phase van haar driftleven. De reactie daarop is noodzakelijkerwijs door middel van bijten te trachten, de lustverschaffende verloren moederborst (moeder) weer langs oralen weg door introjectie in zich op te nemen, hetgeen gepaard gaat met een gephantaseerde opheffing, vernietiging van het verloren object. Dat zij, evenals Rietje (geval I) in haar phantasie hierin geslaagd is, blijkt uit het sprekende schuldgevoel in den vorm van een tegen zichzelf gerichte agressiviteit. Ze begint zichzelf te bijten, daar het zich vormende Ideale-lk haar ertoe dwingt, de agressiviteit, die anders het reëele object geldt, ook tegen het geintrojecteerde, dat een deel van haar eigen persoonlijkheid is geworden, te richten. Hiermee staat waarschijnlijk in verband, dat zij, toen haar agressiviteit zich tegen haarzelf keerde, voor het eerst telkens hevigen angst vertoonde, dat haar moeder haar plotseling in den steek zou laten. Gedurende het speeluur ging ze toen telkens in de gang kijken, «of haar moeder er nog wel was.

Hoe moet nu aan dit zeer jonge kind van thans 2 jaar en 4 maanden oud worden uitgelegd, dat het boos is op het geintrojecteerde moederbeeld en dat zij daarom zichzelf bijt. In het derde hoofdstuk hebben wij reeds uiteengezet, dat het o.i. onmogelijk is, dat een kind van dezen leeftijd een gesproken verklaring kan begrijpen. Om deze reden is het dan ook uitgesloten, J o p i e den samenhang uit te leggen tusschen het leed om de plotselinge borstonttrekking en haar agressiviteit tegenover de reëele moeder en het geintrojecteerde moederbeeld. Wij vatten daarom het plan op, het in het volgende uur met een gespeelde duiding te beproeven. Hiertoe kregen wij echter geen gelegenheid meer. J o p i e's moeder werd ziek en vertoonde het beeld van een endogene depressie. J o p i e werd den laatsten tijd door haar aan haar lot overgelaten: „Ik kan het niet helpen, ik kan heelemaal niets doen. Ze is veel lastiger geworden, wil me weer bijten, is drukker en heeft haar ontlasting één keer opzettelijk midden in de kamer gedaan. Het schaap kan het niet helpen, dat ze weer zoo is, het is mijn schuld, maar ik kan niets voor haar doen, alles is me te veel; ik weet zelf niet, waar ik het zoeken moet". In dezen toestand was de moeder allerminst geschikt voor haar

Sluiten