Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ONTSTAAN VAN HET GEMEENTEBEDRIJF

algemeene economische behoeften, is de afscheiding ten opzichte algemeene van de diensten duidelijker. f^?n°Zllsche

. .. behoerten.

De groep omvat die bedrijven, welke het spraakgebruik onder „gemeente-bedrijven" verstaat, t. w. water-, gas-, electriciteits-,

telefoon- 2) en verkeersbedrijven. Ook worden zij wel betiteld als openbare nutsbedrijven (public Utilities). Zij hebben alle gemeen,

dat zij ook door particuliere ondernemers, met het oogmerk winst te behalen, kunnen worden en in vele gevallen ook werden of worden geëxploiteerd. Indien de gemeente deze exploitatie zelf ter hand neemt, zal zij daarom allicht zoo niet naar winst, dan toch naar rentabiliteit streven en hiermede is de grens met de gemeentelijke diensten getrokken.

Onder deze groep zou ik ook de gemeentelijke grondbedrijven willen rangschikken.

Welke zijn de motieven, die tot gemeentelijke exploitatie van de bedrijven dezer groep leiden?

Grondslag is de erkenning van het belang eener goede voorziening met de producten of diensten van deze bedrijven voor de gemeente en hare ingezetenen.

Trekt het particulier initiatief zich deze voorziening niet aan, Ontbreken van dan kan dit reden zijn voor de gemeente om zelf de verzorging f^tiatief" ter hand te nemen.

Dat de particuliere ondernemingsgeest op dit punt wel eens in gebreke is gebleven, kan o. a. worden toegeschreven aan het feit,

dat de oprichting en exploitatie van bedrijven als deze belangrijke kapitalen en speciale deskundigheid vordert. Niet steeds zijn er personen, die beide bezitten of over beide de beschikking weten te verkrijgen en die dergelijke bedrijven willen opzetten. In dit verband verdient het aandacht, dat verscheidene van de openbare nutsbedrijven hier te lande, welke niet door de Overheid zijn opgericht, werden gesticht door buitenlandsche maatschappijen.

Voorts zou in veel gevallen — in het bijzonder bij voorziening van dunbevolkte gebieden — met de exploitatie geen of een geringe winst kunnen worden gemaakt en biedt dus de oprichting van een ') Sinds eenige jaren dienen hierbij ook de radiodistributiebedrijven te worden genoemd.

Sluiten