Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

landbouwbedrijf. Onderstaande cijfers tonen evenwel aan, dat het grondbezit op Java niet overal even klein is 1)

Wanneer iemand groot-grondbezitter is ziet men in den regel, dat hij de gronden, die hijzelf niet kan bewerken, in deelbouw uitgeeft, dus dan is er wel groot-grondbezit maar geen grootbedrijf. De bewerkers in deelbouw oefenen dan een zelfstandig klein-bedrijf uit op de gronden van den grootgrondbezitter.

Omgekeerd gaat klein-grondbezit niet altijd samen met een zelfstandig kleinbedrijf. Wanneer de grondbezitters hun gronden hebben verhuurd aan suikerfabrieken is er geen sprake van inheems klein-bedrijf, ook wanneer de grondbezitters als koelie in loondienst hun eigen grond bewerken. Deze arbeid geschiedt dan geheel volgens de bevelen van de fabrieksemployé's.

In Besoeki treft men soms als bijzonderheid aan in de tabakscultuur, dat de inheemse sawahbezitter bij gezegeld contract zijn grond voor 5 jaar telkens van Juli tot December verhuurt aan de Europese onderneming; hij verbindt zich verder, tegen tevoren overeengekomen plantlonen, de gevorderde werkzaamheden te verrichten en de oogst bij de onderneming binnen te brengen (tembaco sègelan). De plant-

Onderzoek naar den belastingdruk op de Inlandsche bevolking, J. W. Meyer Ranneft en Dr. W. Huender, Bijlage VIII. Aantal personen in het bezit van meer dan 25 bouw grond.

1905 1925

Bantam 5 157

Batavia 7 376

Preanger 556 1226

Cheribon 18 268

Pekalongan 212 106

Semarang 95 250

Banjoemas 28 207

Kedoe 20 80

Rembang 23 43

Madioen 45 78

Kediri 25 107

Soerabaja 104 79

Pasoeroean 38 137

Besoeki 18 223

Madoera 15 50

Sluiten