Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

HOOFDSTUK II

ONTSTAAN VAN HET GEMEENTEBEDRIJF EN BEGRENZING TEN AANZIEN VAN HET OVERIGE ECONOMISCH LEVEN

§ 1. Oorzaken van het ontstaan van gemeentebedrijven

In het vorige hoofdstuk bepaalden wij de plaats van het gemeentebedrijf in het gemeentelijk bestel. Wij zagen het daar binnen het kader van de dienende taak der gemeente. Deze dienende taak was in omvang en samenstelling niet steeds gelijk, doch als tendentie vertoonde zij een bijna ononderbroken ontwikkeling, waarmede die van het gemeentebedrijf als onderdeel gepaard ging.

Deze algemeene kenschetsing van den ontwikkelingsgang is niet voldoende om het ontstaan en den groei van het gemeentebedrijf te verklaren. Zij geeft slechts het raam aan, waarbinnen nader aan te wijzen krachten dit ontstaan en dezen groei veroorzaakt hebben.

Ried x) wijst voor de verklaring van het ontstaan van openbare Technische ondernemingen in de 19e en 20e eeuw op de technische ontwikke- ontwll[,te'ins

# • • •• • • als oorzddk*

Iing. De invloed van de techniek is hierbij niet direct, doch komt voornamelijk, tot uiting door een beïnvloeding van het geheele economische en sociale leven. Hij noemt hier als voorbeeld de ontwikkeling van het spoorwegwezen, hetgeen van een dusdanige beteekenis voor de geheele economische ontwikkeling van het land werd, dat reeds daarom ingrijpen van de Overheid niet kon uitblijven. Als tweede omvangrijk gebied van openbare economische bedrijvigheid, dat den invloed van de technische ontwikkeling op zijn ontstaan en uitbreiding duidelijk laat zien, vermeldt Ried de stedelijke lichtvoorziening. Deze hangt aanvankelijk geheel samen met de zorg voor straatverlichting. De nieuwe technische vindingen, ontdekking van het lichtgas 2) en later de vooruitgang op het terrein der electriciteitsopwekking en de uitvinding van economisch bruikbare lampen, maakten eerst een systematische

*) T. a. p. blz. 4 en vlg.

2) Door den Maastrichtenaar J. P. Minckelers (1748—1824).

Sluiten