Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Verder verschaft Chisius bij elke plant, die hij beschrijft, inlichtingen over kleur, geur en smaak, de plaats en omstandigheden, waaronder £ij groeit, de namen, waaronder '2iij hij het volk bekend is, tenslotte de medicinale, huishoudelijke of industriële toepassingen, en hij geeft telkens literatuuropgaven, om de plant te identificeren met een door een klassiek auteur genoemd gewas.

Bovendien laat hij geen gelegenheid zich ontgaan om karakteristieke Inzonderheden van een plant te vermelden, waar hem dat nodig en nuttig voorkomt en dat gebeurt herhaaldelijk.

Bij de beschrijving en behandeling van sommige planten blijkt, dat Clusius, toen hij de Historia Stirpium Hispaniae schreef, nog geen besef had van de mannelijke en vrouwelijke geslachtsorganen van een plant. Uit later werken blijkt echter, dat hem dit daarna niet meer verborgen was gebleven.

Van de grootste betekenis is het appendix van de Spaanse Flora, dat evenwel niets met Spanje of de planten van het Iberisch schiereiland te maken heeft. De stof van dit deel van het boek is niet op de Spaanse reis verzameld, het stuk is niet geschreven in de Nederlanden. Maar het is de eerste pennevrucht van Clusius uit Wenen en hehandelt allerlei bolgewassen, die hij uit Turkije had ontvangen, vooral tulpen, maar ook anemonen, ranonkels, enz. Zowel onder de regering van Selim I, als onder die van Moerad III vond een ware exporthandel plaats uit Turkije naar Oostenrijk en de Nederlanden in bollen, knollen en zaden, waarvan Clusius door bemiddeling o.a. van Ogier Ghislain rijkelijk heeft geprofiteerd.

Uit dit alles blijkt duidelijk, welk een waardevolle aanwinst voor de botanie het boek van Clusius moet zijn geweest, ja, nog is. Want de schat van interessante gegevens, die uit de Historia Stirpium Hispaniae te vergaren is, is haast onuitputtelijk. Nog heden ten dage zal menig plantkundige van professie bij het lezen van dit hoek tot de ontdekking komen, dat Clusius hem nog belangwekkende bizonderheden over de Spaanse flora kan vertellen!

Sluiten