Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

welke geen organische overblijfselen bevatten, zijn ontstaan óf uit den gloeiend vloeibaren kern, of uit latere uitbarstingen ervan. Zoo is er een einde gekomen aan den langen strijd tusschen de „Neptunisten", die alle lagen der aardkorst uit het water wilden doen ontstaan en de „Plutonisten", die ze alle aan de"sveiking van het vuur toeschreven.

Geen Plutonist zal heden ten dage ontkennen, dat de krijtrotsen van Engeland of van de Lias van Wurtemberg of de gansche Russische laagvlakte, dooide zee gevormd zijn; maar evenmin zal een Neptunist loochenen, dat IJsland, Zweden, Lapland, NoordOost-Rusland, het Rotsgebergte en ook Java en de Sundaeilanden, van vulkanischen oorsprong zijn. Zoo is de imposante, met meer dan tweehonderd vulkanen bezaaide bergketen der Andes, een lavamassa, die zich een weg gebaand heeft en dat in betrekkelijk later tijd, door een scheur der aardkorst, die loopt van de Beliringstraat tot in Vuurland. De eenzijdige werking van het vuur of van het water, is niet voldoende ter verklaring van het gelaat des aardrijks. Het vuur verklaart niet de horizontale lagen met haar versteeningen; het water lost de vraag van het ontstaan der bergketenen niet op. Bovendien vormt, zooals wij vroeger reeds hebben opgemerkt, het water nog altijd groote vlakten met humusbodem, en veroorzaken de vulkanische krachten nog altijd plotselinge uitbarstingen of langzame opheffingen. Graniet, gneis, porphier, bazalt, plutonisch gesteente, vormt het harde beendergestel der a,arde. Later gevormde kalk-, zandsteen- en leilagen, zijn de

Sluiten