Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

toe. Onder Antonle van Diemen en Maatsuyker (1653—1678) werd Ceylon veroverd. Formosa daarentegen ging verloren. In 1652 stichtten de Nederlanders eene volkplanting aan de Kaap de Goede Hoop. Geen stad kwam dit alles meer ten goede dan Amsterdam, liet middelpunt van den wereldhandel. In minder dan eene eeuw tijds werd de stad viermaal uitgebreid. Zij was de koningin van Nederlands steden. Zij leende vorsten geld en onderhandelde met hen als van mogendheid tot mogendheid. Hare burgemeesters bewaarden de sleutels van de Amsterdamsehe bank, de eerste geldmacht van dien tijd, in wier kelders omstreeks den Munsterschen vrede voor 300 millioen aan edel metaal geborgen lag.

De landbouw ging vooruit, sedert dè boer niet meer gekweld werd door rondstroopende soldaten. Dat de waarde van den grond steeg, bewijzen de vele inpolderingen. In Noord-Holland werden tusschen 1600 en 1650 alleen 27 plassen (o. a. Purmer, Beemster, Schermer, Wormer, Heerhugowaard) bedijkt. De mond der Middelzee werd eveneens ingepolderd. De Beemster gaf al dadelijk prachtige oogsten koolzaad. Zoo werd „goud uit schuim" geoogst. Reeds waren de hooge venen aangestoken, en in de 17e eeuw ontstonden de veenkoloniën in het z.o. van Groningen. Ook de nijverheid bloeide. Groote bekendheid verwierven onze scheepstimmerwerven, de laken- en linnenindustrie (zeer bevorderd door uitgeweken Zuid-Nederlanders), de boekdrukkerijen, de papiermolens, het aardewerk van Delft. ,

Ook de ontwikkeling der kunsten, wetenschappen en letteren was buitengewoon. Nog is de oud-Nederlandsche schilderkunst in geheel Europa beroemd. Onze meest bekende schilders zijn Rembrandt, Van der Helst, Jan Steen, Potter, Ruysdaal, Hobbema, Cuyp, Frans Hals, Van

Sluiten