Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

was geraakt. De twist steeg zoo hoog, dat de Heer van Heusden er in gemengd werd, dat men den Kapitein der Cent Suisses er bij haalde, en dat van Campen bedreigde, dat de Prins, de beschermheer van Heusden, de Kapitein Lange, allen het Genootschap zouden verlaten ; ofschoon hij daartoe geen recht had en zulks ook onjuist was.

Er ontstonden nu twee genootschappen, het nieuwste koos een Hollandschen naam: β€žDe wiskunde, de moeder der wetenschappen." Beiden bezaten denzelfden toestel van bestuurders, leden, eereleden, aankweekelingen enz, schreven prijsvragen uit, en hielden publieke prijsuitdeelingen waarbij geen kosten gespaard werden.

De bestuurders van het oude Mathesis durfden onder de benarde en treurige toestanden van 1794 den Prins niet meer lastig vallen om tusschen beide te komen, en den vrede te herstellen, want weldra verlieten de Stadhouder en zijn gezin het Vaderland; M. S. Gr, verloor zijnen Protector.

Nu volgden donkere tijden.

In 1800 werden wel de beide genootschappen weder vereenigd, en kwam het genootschap de 13 eerste jaren van deze eeuw door zonder onder te gaan, maar niet zonder groote moeite en opoffering.

Aan een 80 leerlingen, waarvan 50 kosteloos, werd nog steeds onderwijs gegeven. Doch eene schuld van f 3000.β€” (waarvan - 3 van het tweede genootschap) moest ingehaald worden; de eereleden in andere plaatsen verdwenen ; het getal leden kromp belangrijk in, ten gevolge der algemeene verarming; met eene groote f 500. moest men rondkomen ; al de luister was getaand. Slechts twee aanzienlijke en nog rijke Leidenaars bleven hunnen steun verleenen, Meerman en Bisdom Gelukkig hebben bestuurders zich niet tot Koning Louis Napolkon gewend, zooals tot zijn grooten spijt de Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen en ook het Bataafsche Genootschap in 1807 hebben gedaan.

Nadat alzoo alle illusien van volksontwikkeling en vrijheid waren verdwenen, het land door de Franschen

') Met groote dankbaarheid, wordt gedurig vermeld, dat zij in 1810 het laatste gedeelte der schuld aflosten, door elk een gift van /' 100.β€” te schenken Dat werd in dien tijd voor iets zeer buitengewoons geacht.

Sluiten