Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

klei zijn van een goeden en daarom gewenschten invloed op de bruikbaarheid.

In Utrecht langs den Ouden Rijn, graaft men klei* terreinen, soms ettelijke kilometers van de fabriek verwijderd, af en voert de grondstof eveneens naar een voorraadterrein bij de fabriek. Ook hier gebruikt men daarvoor de winter» maanden, en werken dezelfde invloeden wederom gunstig op de grondstof.

In Brabant, Overijssel en Limburg heeft men steen* fabrieken waar leem uit banken en putten in het diluviale zand wordt gebakken tot steen, terwijl men in Friesland en Groningen ook klei verwerkt, die in vroeger tijden door de zee is aangeslibd. Zulks geschiedt ook op een enkele plaats in Zeeland.

De steenbakkersindustrie is een seizoen»bedrijf, d. w. z. het eigenlijke bedrijf wordt alleen des zomers uitgeoefend. Tegen dat het weder van dien aard is, dat gerekend mag worden op droge en warme dagen — dus omstreeks Mei» Juni — begint men de voorraad grondstof zelf te bewerken.

Het is noodig, dat de kleimassa die men tot steenen zal vormen en bakken, zoo gelijkmatig mogelijk is, en goed fijn. De massa moet plastisch zijn, vrij van grove stukjes en steenen en men begint daarom de bewerking met het omzetten van de verweerde klei met de spade, zoo noodig na de klei voldoende vochtig gemaakt te hebben.

De omgezette massa wordt met wagens naar de meng» machine, de z. g. „voormenger", gereden, waarin een nog inniger vermenging wordt veroorzaakt doordien een achttal op een as geplaatste messen de klei bij het vanzelf in den menger zakken dooreenslaan tusschen vaste messen, die aan de wanden bevestigd zijn.

Een dergelijke „Tonschneide"machine kan in een ge» bruikelijke afmeting in 10 uur 120 M3. klei verwerken. Bij een doeltreffend ingericht bedrijf voedt de mengmachine een transporteur, welke het materiaal onder de mengmachine vandaan naar de bovenopening van de steenpers brengt.

De ketel van de pers bevat, bij een pers van gemiddelde maat, ongeveer 1 M3. klei, die daarin nog weer wordt omgewerkt en dooreengekneed door messen, welke op een verticale as midden in den ketel geplaatst zijn.

Sluiten