Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

even als hij zulks deed voor de bestaande velden. Hetgeen *<als huur of pacht moest opgebracht worden was vast; maar daardoor was men niet vrij van de verschillende leveringen, die van het desahoofd geëischt werden. Wel verkreeg men het recht er door om kosteloos den woesten grond en de tegal's te bewerken. Doch even als nu geneerden de sawahbezitters zich weinig met de bewerking van tegal's en gogo's, en lieten zulks aan de bezitters van erven over. Die niets dan erven bezaten, waren vrij, maar niettemin legde de kepala den bezitters daarvan ook eene levering op, die evenwel het karakter had van eene eenvoudige bijdrage tot de door de sawabbewerkers te betalen buur. Men moet deze bijdragen niet verwarren met de belasting op de huizen, onder den naam van »patjoemplengbekend, die, eerst als buitengewone levering opgelegd, voor goed is blijven bestaan en die wij aanvankelijk als »huistaks" en later als «belasting »op het bedrijf" in gewijzigde vormen hebben overgenomen.

IVan de huur of pacht, of hoe men de opbrengst van de sawah's noemen wil, kwam men door misgewas niet vrij. Trouwens zij was grootendeels vooruit betaald.

Niet overal had het desahoofd zulke macht, en dikwerf was hij niet meer dan eene soort van administrateur over de gronden der desa. Dit vond men in de dorpen, die, gelegen in de kringen van het Europeesch gezag, geen geld, maar koffie, peper, indigo en katoen moesten opbrengen en waar de bevolking niet wilde werken, als de een voordeelen kreeg boven den ander, en dien ten gevolge de akkers even veel waarde hadden of elk jaar werden verwisseld, waar zoodoende communale rechten ontstonden en waar het desahoofd voor zijn beheer een vast aandeel, de *benghok", tot belooning was aangewezen.

Had men elders te klagen over buitengewone leveringen: hier vooral drukten zij in den vorm van heeren-, cultuur- en gemeentediensten zwaar, omdat ieder die naar willekeur liet presteeren. De tijd ontbrak voor den landbouw door de dien§len_. bij de Europeanen en de hoofden en welke even zwaar waren als die voor het padi-stampen, het grassnijden,

Sluiten