Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

leurs moeurs" (1878), „Voltaire musicien" (1878), „Lohengrin, instrumentation et philosophie' '(1879).

Daarenboven leverde hij een reeks van monograpfieën over muziek en musici, zooals C. F. de Hollandre, 1. de Gony, 1. F. I. Janssen, Voltaire, Charks-quint musicien, Nos périodiques musicaux enz., alsmede over de beoefening der muziek te Oudenaerde.

Van de Velde, Henri Clement, een Belgisch schilder, bouwkundige en beoefenaar van de kunstnijverheid, geboren te Antwerpen in 1863, was een leerling van Verlat en Carolus Duran en voegde zich gedurende eenigen tijd bij de neo impressionisten. Hij schilderde o. a. „Effets de soleil" (1888) en „Attitudes" (1891). Sedert 1892 legde hij zich op de kunstnijverheid toe en vervaardigde ontwerpen voor meubels, behangselpapier, sieraden, banden voor boeken enz. Verder schreef hij een aantal werken over de kunst.

Van der Velde, Emile, een Belgisch staatsman en schrijver, geboren den 258tei> Januari 1866 te Ixelles bij Brussel, vestigde zich in 1885 als advocaat en werd lid der Belgische Arbeiderspartij, waarin hij door zijn talent als redenaar en door zijn kennis der economie spoedig een leidende positie innam. Sedert 1894 heeft hij zitting in de Kamer van afgevaardigden, terwijl hij thans bovendien hoogleeraar aan de Nieuwe Universiteit te Brussel is. Van zijn grootere werken noemen wij: „Les associations professionnelles d' artisans et d' ouvriers en Belgique" (2 dln., Brussel, 1891), „Le socialisme en Belgique" (met Destrée-, Parijs, 1898), „Ein Kapitel zur Aufsaugung des Landes durch die Stadt" (Berlijn, 1899), „La propriété foncière en Belgique" (Parijs, 1900), „Le collectivisme et 1' évolution industrielle" (Parijs, 1900; Nederlandsche vertaling, Gent, 1902), „Die Entwickelung zum Sozialismus" (Berlijn, 1902), „Essays sur la question agraire en Belgique" (Parijs en Gent, 1903), ,,L' exode rural et le retour aux champs" (Parijs en Gent, 1903) en „Le socialisme et 1' agriculture" (Brussel en Gent, 1906).

Van Diemensg-olf, een baai van de Harafoerazee op de N. kust van Australië, wordt daarvan gescheiden door het Coburg-schiereiland, de Melvihe-eilanden en Bathurst. Tusschen deze door geven de Dundas- en de Clarencestraat toegang tot de goif.

Van Diemensland. Zie Tasmania.

Van Diemensstraat is een zeestraat, gelegen tusschen het Japansche eiland Kioesioe en de daarvoor gelegen eilandjes Tanegasjima enz.

Vang-erow, Karl Adolj, von, een Duitsch rechtsgeleerde, geboren den 5aen Juni 1808 te Schiffelbach in Keur-Hessen, vestigde zich in 1830 te Marburg als privaatdocent, werd in 1833 buitengewoon en in 1837 gewoon hoogleeraar en vertrok in 1840 als zoodanig naar Heidelberg. Zijn hoofdwerk is de „Leitfaden für Pan dektenvorlesungen," later getiteld „Lehrbuch der Pandekten" (laatste druk, 3 dln., 1876—1877). Sedert 1841 was hij mederedacteur van het „Archiv für die zivilistische Praxis". Hij overleed den 11"*™ October 1870 te Heidelberg.

Vanglantaarn is de naam van een toestel, bestemd tot het vangen van schadelijke insekten. Zij bestaat uit een petroleumlamp met een stormkap en 6 reflectoren, die het licht naar alle kanten

verspreiden. Onder de lamp bevindt zich een bak met melasse, waarin de aangelokte insekten gevangen worden. Men plaatst de vanglantaarn op een houten stelling, van 2 m. hoogte en laat haar bij gunstig weder gedurende den nacht tot het aanbreken van den dag branden. Met zulk een lantaarn werden bij een proefneming, loopende van den 318ten Mei tot den 88ten September, 4 000 insekten gevangen, waarvan 17% tot de zeer schadelijke, 31% tot de tamelijk schadelijke, 46% tot de indifferente en 7% tot de nuttige soorten behoorden.

Vang van Prony of Remdynamometer van Prony. Zie Dynamometer.

Vanikoro (Wanikoro). Zie Santa Cruz.

Vanilla Schwartz (Vanille) een geslacht der Orchideeën, bestaande uit hoogklimmende planten met lange geledingen, heeft wisselstandige, langwerpige, meestal vleeschachtige bladeren, één groote eindstandige en verschillende okselstandige bloemtrossen, welke te zamen een scherm vormen. De lange, in rijpen toestand eenigszins vleezige vrucht, springt vanaf de punt met 2 kleppen open en is gevuld met moes, waarin een overvloed van kleine zaden.

Vanilla komt in ongeveer 20 soorten in alle tropische streken voor. V. planifolia Andr., de soort, welke bijna uitsluitend in den handel komt, bevat in haar vruchten, naast vet, was enz., het vanilline (zie aldaar), dat zich dikwijls in fijne, zijdeglanzende kristalnaadjes op de Vanilla uitscheidt. Mexico voorziet de Amerikaansche markt; Réunion en Mauritius leveren vooral naar Europa. Vroeger als geneesmiddel aangewend, vindt vanille thans alleen toepassing als kruiderij en in de parfumerie. V. Pompona Schied., gekweekt in Mexico, Guyana en Columbia, levert de vanille la Guayra (vanillon), welke minder aangenaam van geur ia dan de echte vanille. Het gebruik van vanille als kruiderij vonden de Spanjaarden reeds bij de verovering van Mexico. Spoedig daarop kwam het naar Europa. Het nuttigen van met vanille gekruide spijzen heeft herhaaldelijk tot vergiftigingen geleid. Het blijkt, n.1. dat vanille de ontwikkeling van bepaalde bacteriën bevordert. Vanillespijzen moeten daarom uit versche bestanddeelen worden bereid en mogen niet bewaard worden.

Vanilline of Vanillekamjer (C8Ha03) komt zeer verspreid in het plantenrijk voor, met name in vanillebast en dikwijls ook in siambenzoë, bietensuiker enz. Kunstmatig kan het worden bereid uit eugenol, coniferine en uit guajacol van het beukenteer. Vanilline vormt kleurlooze prisma's, welke naar vanille rieken en een scherpen smaak hebben. Het lost gemakkelijk op in warm water, in alkohol en aether, smelt bij 80° C., sublimeert, reageert zuur, vormt kristalliseerbare zouten en wordt door salpeterzuur tot zuringzuur geoxydeerd. Het kan in chocolade, ijs, enz. zeer goed de vanille vervangen.

Vanillinesuiker, een suikerpoeder met 2% var nilline, vindt in de koekbakkerij en in de keuken toepassing.

Vanini, Lucilio of, zooals hij zich later noemde, Julius Caesar, een Italiaansch vrijdenker, geboren in 1684 te Taurisano in de Terra d' Otranto, ontving zijn opleiding te Rome, Napels en Padua, werd tot priester gewijd, reisde in Duitscliland en de Nederlanden, vertoefde geruimen tijd te

Sluiten