Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voor het eerst bereid, en in 1740 vond Barth de Saksisch blauwververij met indigosulfozuren uit. De Turkschroodververij werd in het midden der 18de eeuw in Frankrijk ingevoerd. De nieuwere tijd bevorderde de ververij in de eerste plaats door de inwerking der bijtsen op de verfstoffen te onderzoeken. Daarnaast oefende de ontdekking van verschillende minerale en scheikundige verfstoffen grooten invloed uit, welke echter door die van de teerverfstoffen in 1859 geheel in de schaduw gesteld werd. Deze laatste spelen thans de hoofdrol.

Vervetting (Lipomatosis) noemt men de vorming van vetkorreltjes in eiwithoudende weefsels van het dierlijk organisme, bijv. in de spiervezels (hart), kliercellen (lever, nieren) enz. Het vet kan plaatselijk afgescheiden worden door storingen in de stofwisseling, of het kan langs de bloedwegen in de zieke cellen gebracht worden. Als regel is de vervetting een tamelijkonbelangrijknevenverschijnsel van ziekteprocessen.

Verviers, een arrondissementshoofdstad in de Belgische provincie Luik, gelegen aan de Vesdre, die haar in de boven- en benedenstad verdeelt, en door een kanaal met de Gileppe verbonden, is een eindstation van den Rijnsch-Belgischen Spoorweg (Aken—Luik). Het bezit een fraaie kerk, een merkwaardig stadhuis, een schouwburg, een athenaeum, rijksmiddelbare scholen voor jongens en meisjes, een kweekschool voor onderwijzers, een ambachtsschool en een openbare boekerij. Men vindt er laken- en kasimierfabrieken, kamgarenspinnerijen, wolkammerijen, ververijen, zeepziederijen, looierijen, metaalgieterijen, machinefabrieken, bierbrouwerijen, zink- en loodpletterijen enz. De plaats, welke het middelpunt is van de Belgische laken- en kasjmiernijverheid en de zetel van een kantongerecht en van een handelsrechtbank, telt{1906) 48 735 inwoners. Zij is omgeven door een krans van voorsteden: Bison, Ensival en Hodimont, welke (1900) resp. 12 355, 6527 en 4791 inwoners tellen. In den omtrek verbouwt men op groote schaal kaarden en delft men walkaarde. Verviers bezit een gedenkteeken van Chapuis en is de geboorteplaats van den vioolspeler Vieuxtemps.

Vervliegen. Zie Vervluchtigen.

Vervloeken beteekent over iemand een vloek uitspreken. Het berust op het overoude, godsdienstige gebruik, om alles „in den naam van God" te doen en dus ook verwenschingen in God's naam uit te spreken.

Vervluchtigen of vervliegen is de eigenschap van sommige vaste en vloeibare lichamen, dat zij reeds bij lage temperaturen in dampen of gassen overgaan. Zulke vluchtige stoffen zijn bijv. muskus, kamfer, water, alkohol, zwavelaether enz.

Vervoeging (Conjugatw) noemt men de veranderingen, welke het werkwoord ondergaat, om verschillende betrekkingen, namelijk persoon, getal, tijd en wijze aan te duiden.

Vervolging is in de krijgskunde de aanduiding van de wijze, waarop men van een overwinning gebruikt maakt, door den vijand terstond na te zetten, ten einde hem zoodoende te verhinderen zich opnieuw in staat van verweer te steilen. Voor de volledige beslissing van een gevecht is zij beslist noodig. Intusschen wordt zij slechts zelden op eenigszins groote schaal toegepast.

Vervolgingswaanzin is een ziekelijke gees¬

testoestand, waarin de patiënt zich door andere personen, vervolgd waant. Meestal meenen de zieken in hun nabijheid fluisterende of ook wel luide stemmen te hooren, die een aanslag op hun gezondheid of hun leven beramen. Slechts zelden meenen zij de personen die hen zonden vervolgen, ook werkelijk te zien. Dikwijls leidt deze beangstigende toestand tot aanvallen van razernij, welke niet zelden met zelfmoord eindigen. Als zelfstandig ziekteverschijnsel treedt vervolgingswaanzin niet op. Hij begeleidt alkoholdelirium, epüeptischen waanzin, hysterie enz.

Vervou, Frederik van, een Friesch edelman, geboren in 1557 te Franeker, werd page bij den graaf Van der Mark te Luik, vervolgens hofmeester bij den stadhouder Willem Lodewijk en was daarna bevelhebber van Delfzijl en Emden. In 1616 werd hij lid van den Raad van State en in 1620 buitengewoon gezant in Engeland. Van zijn hand verscheen: „Enige gedenckweerdige Geschiedenissen" (Franeker, 1620). Hij overleed in 1621 te 's Gravenhage.

Vervroegen van groenten en vrachten. In ons land stond vroeger de kunst van het vervroegen van vruchten en groenten in kassen en bakken zeer hoog. Op de buitenverblijven der rijken vormde deze liefhebberij een kolossale sport.

Tegenwoordig staat ons land weer zeer hoog op genoemd gebied, maar wordt het forceeren toegepast door kweekers, die er financieel voordeel mee beoogen. De gewassen, die in het groot voor de buitenlandsche markt vervroegd worden, zijn: komkommers, salade, bloemkool, wortels, tomaten, loonen, meloenen, druiven en perziken. Het vervroegen geschiedt door middel van glas als bedekking van bakken of kassen.

Een verhoogde temperatuur brengt men overigens ook nog voort door stoffen, welke spoedig in broeiing overgaan, b. v. paardenmest, waarmee meestal de grond verwarmd wordt, of door middel van warmwaterbuizen, waarmee de lucht in temperar tuur wordt opgevoerd.

Eenige belangrijke cultuurplaatsen voor vervroegde teelt zijn:

voor bloemkool:

Loosduinen met 42000 — 47000 M2 plat glas.

Veur 20000

Vrijenban 45000 „ „

voor komkommers:

Eert 20000 „ „ „

Naaldwijk 45300 „ „ „

Hof v. Delft .. 60660

Hillegenberg .... 17500 „ „ „

Sloten 164170 „ „

Veur 12950 „ „

Overschie 24200 „ „ „

Pijnacker 11000 „ „

Rotterdam 97000 „ „ „

Lhiebroek 36660 „ „ „

Wateringen .... 20000 „ „ „

Loosduinen .... 267000 ., „

Vrijenban 165000 „ „

Monster 35000 „ „

Delft 43000

Berkel "92600 „ „ „

Verwantschap. Zie Bloedverviantschap en Scheikundige verwantschap.

Verwarmend oppervlak noemt men bij een stoomketel de oppervlakte van alle pijpen, rook-

Sluiten