Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dienst verbindt zonder hiertoe verplicht te zijn.

Volpato, Giovanni, een Italiaansch kopergraveur, geboren te Bassano in 1733, werd een leerling van Wagner te Venetië, daarna van Bartolozzi, en was achtereenvolgens werkzaam te Parma, Venetië en Rome, waar hij een handelszaak in kopergravures stichtte en onderscheiden kunstenaars vormde, tot welke ook Rafjaello Morghen behoorde, die later zijn schoonzoon werd. Zijn gravures naar schilderijen van Rafaël hebben veel bijgedragen ter verbetering van den kunstsmaak. Hij overleed te Rome den 268ten Augustus 1802. Men vindt aldaar in de kerk der Apostelen zijn door Carwva gebeiteld praalgraf.

Volscers is de naam van een der oorspronkelijke volken van Italië. Zij woonden aan de zuidwestelijke helling der Apennijnen en op de beide oevers van de Liris (Garigliano). Hun oudste hoofdstad was Suessa Pometia; nadat deze door Tarquinius Superbus vernield was, vinden wij Sarvicum en Aiitium als hun voornaamste steden vermeld. Gedurende twee eeuwen voerden zij oorlog tegen de Romeinen, nu en dan bijgestaan door de met hen vennaagschapte Aequers en Latijnen. Eindelijk werden zij in 338 v. Chr. tegelijk met de Latijnen door de Romeinen onderworpen, waarna zij uit de geschiedenis verdwenen. Hun taal is langer bewaard gebleven. Er is echter slechts één taalmonument overgebleven, volgens hetwelk hun taal het Umbrisch nader stond dan het Oscisch.

Volsinii (Etruskisch Velzna), één van de Etruskische twaalf steden, werd door Rome in 280 v. Chr. na een strijd van 30 jaar veroverd en verwoest. Deze „oudstad" (Volsinii veteres) lag waarschijnlijk op het hoogland il Piazzano ten N. van het tegenwoordige Volsena. Na hun overwinning verplaatsten de Romeinen de inwoners naar Volsiniinovi, aan het Lacus Volsiniensis, dicht bij de genoemde plaats Volsena. Van Volsinii novi zijn nog eenige gedeelten bewaard gebleven.

Volt. Zie Electrische eenheden.

Volta (Iiio Volta, Amoe), een rivier in de Engelsche kolonie Goudkust (W. Afrika), ontstaat uit de vereeniging van de Zwarte en de Witte Volta, die beide in Fransch W. Afrika ontspringen. Zij vormt de grens met de Duitsche kolonie Togo. Ten Z. van Kete Kratsji neemt zij de Oti op, stroomt in haar benedenloop uitsluitend over Engelsch grondgebied en mondt bij Ad(d)a tusschen lagunen en over een zandbank met een vreeselijke branding in de Baai van Benin uit. Alleen in den regentijd kunnen zeeschepen van 6 m. diepgang deze zandbank passeeren. In dien tijd kunnen schepen met 2 m. diepgang tot Kpong, 92 km. stroomopwaarts, komen.

Volta, Alessandro, graaf, een Italiaansch natuurkundige, maakte zich bekend door het schrijven van twee verhandelingen over natuurkundige onderwerpen (1769 en 1771) en werd in 1774 benoemd tot rector van het gymnasium en hoogleeraar in de natuurkunde te Como en in 1779 tot hoogleeraar in de natuurkunde te Pavia. Reeds in 1777 had hij denelectrofoon en den elcctroskoop uitgevonden, waarmee hij zijn theorie omtrent de electriciteit bevestigde. Daarop bracht het waarnemen van luchtbellen, uit stilstaande wateren oprijzend, hem tot belangrijke ontdekkingen omtrent de gassen. Hieruit ontstond het electrisch pistool, de .eudiometer en de lamp

met brandbare lucht (gaslamp). In 1782 vond hij den condensator uit. Daarna bepaalde hij zich bij een onderzoek van meteorologische verschijnselen. Inzonderheid verwierf hij grooten roem door de uitvinding der naar hem genoemde zuil(zie Galvanisme). In 1777 en 1782 reisde hij in Zwitserland, Duitschland, Nederland, Engeland en Frankrijk. Na zijn terugkeer maakte hij de landlieden in Lombardije bekend met den aardappelbouw. Napoleon 1 benoemde hem tot graaf en tot senator van het koninkrijk Italië. In 1804 legde hij zijn hoogleeraarsambt neder, hij aanvaardde echter op verzoek van keizer Frans in 1816 de betrekking van directeur der philosofische faculteit te Padua. Zijn laatste levensjaren bracht hij door te Como, waar hij den 5den Maart 1827 overleed. Te Como werd in 1838, te Pavia in 1878 een gedenkteeken voor hem opgericht. De „Collezione delle opere del Alessandro Volta" is in 1816 in 5 deelen door Antinori in het licht gegeven, zijn onderzoekingen over het Galvanisme gaf öttingen uit in „Ostwalds Klassiker" (aflevering 118, 1901).

Volta, Batterij van, is de benaming voor de vereeniging van verschillende galvanische elementen, ter verhooging van de stroomspanning, van de stroomsterkte of van beide.

Volta, Boog; van, is de benaming voor den lichtboog bij electrisch booglicht (zie aldaar).

Voltaire, Franfois Marie Arouet de, misschien de invloedrijkste van alle Fransche schrijvers, werd geboren te Parijs den 21B,8n November 1694. Hij was een zoon van Arouet, ambtenaar bij de belastingen,en ontving zijn opleiding aan de bekende Jezuïetenschool, het Collége Louis le Grand. Door zijn peet, den abbé de Chateauneuf, werd hij met de lichtzinnige, doch intellectueele kringen van de voorname wereld in aanraking gebracht. In plaats van aan de rechten, waarin hij op verlangen van zijn vader zou studeeren, wijdde hij zich vooral aan de wijsbegeerte en de fraaie letteren. In dezen tijd schreef hij zijn eerste oden en het ontwerp voor het treurspel „Oedipe". Om hem van zijn omgeving los te maken, zond zijn vader hem in 1713 als page met den markies de Chateauneuf, die als Fransch gezant naar de Nederlanden vertrok, naar 's Gravenhage. Wegens een minnehandel moest hij echter naar Parijs terugkeeren en aanvaardde aldaar de betrekking van klerk bij een procureur, om zich met de zaken van een procureurskantoor bekend te maken. Een zijner vrienden evenwel haalde hem over, om deze loopbaan vaarwel te zeggen, en nam hem mede naar zijn buitenverblijf St. Ange bij Fontainebleau. Hier werd hij verdacht van de vervaardiging van een scherp hekeldicht op Lodewijk XIV, dat na den dood van dezen in het licht verscheen, waarom hij in de Bastille werd opgesloten (1717). Gedurende zijn gevangenschap, die 11 maanden duurde, ontwierp hij de „Henriade" en voltooide het treurspel „Oedipe". Nadat zijn onschuld gebleken was, herkreeg hij zijn vrijheid en tevens een klein jaargeld. De bijval, dien zijn „Oedipe" genoot, toen dit treurspel in 1718 werd opgevoerd, verzoende hem met zijn vader. In dezen tijd nam hij den naam Voltaire, een letteromzetting van Arouet l. (le jeune), aan. Daar hij op onvoorzichtige wijze deel nam aan een hofintrige, werd hij uit Parijs verbannen. Hij keerde echter in 1720 terug, om zijn treurspel „Artémise" ten tooneele te brengen, doch

Sluiten