Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Hoepé doorsneden heeft, door vele Meine bergketens begeleid, waardoor de rivier ten deele moet heenbreken, voordat zij beneden Nanking haar delta-vlakte bereikt. De monding verwijdt zich tot een reusachtig aestuarium van 36 km. breedte, waarvoor het groote eiland Tsjoengming ligt, dat geheel door aanslibbing van de rivier is ontstaan. De voornaamste zijrivieren zijn van het N.: de Yaloeng in den boven-, de Min in den middel- en de Han in den benedenloop; van het Z.: de Woe, daarna de Yoeën en de Siang, welke door het Toengtingmeer stroomen, en eindelijk de Kia of Kan. Naar de delta voeren van het N. de meren Kanjoe, Tatsoeng en Hoengtsö en van het Z. het Tailioemeer in tallooze armen hun water af. Waar de rivier bij Itsjang de vlakte betreedt, is de strooming sterk. Roeibooten kunnen met groote moeite en slechts langzaam tot Pingsjan, 2700 km. stroomopwaarts, getrokken worden. Europeesche scheepvaart is slechts mogelijk tot Itsjang, 1700 km. boven de monding. De geheele lengte van den Yangtsekiang wordt op 5100 km., zijn stroomgebied op 1 900 000 v. km. geschat. Het verval van Itsjang tot aan de monding bedraagt slechts 2—4 cm. per km. Het vermogen bedraagt aan de monding 22000 kub. m., de gemiddelde breedte boven Nanking 7 km. In den zomer stijgt het water in den middelloop tot 20 m.; overstroomingen veroorzaken dan aan de omliggende landerijen belangrijke schade; 600 km. stroomopwaarts zou zich eb en vloed nog doen gevoelen. Sedert 1858 is de Yangtsekiang door het Verdrag van Tientsjin voor den vreemden, in de eerste plaats voor den Engelschen, handel geopend. Duizenden schepen, barken, booten en vlotten bevaren den stroom. In 1899 had de handelsbeweging in de havens van den Yangtsekiang een waarde van rond 516 millioen gulden. Het scheepsverkeer telde 32 465 schepen met 22 268 356 registerton inhoud. Het verkeer op den bovenloop wordt door minstens 200 000 jonken onderhouden. Belangrijke plaatsen voor den vreemden handel zijn aan den benedenloop: Itsjang-Sjasji, Hankau, Kioekiang, Woehoe, Nanking en Tsjinkiang. Verder stroomopwaarts is Tsjoenking in Sz'tsjwan de eenige verdraghaven.

Yankee is de naam, waarmede men in Amerika zelf de bewoners der Nieuw-Engeland-staten aanduidt, maar dien men in Europa aan de N.Amerikanen in het algemeen geeft, aldus, schertsend, hun goede en kwade eigenschappen aanduidend. Volgens sommigen dankt het woord zijn ontstaan aan de uitspraak der Indianen van de woorden English of Anglais; Thierry leidt het af van Jankin, een naam, dien de Hollandsche kolonisten van New-York gaven aan de Engelschen van Connecticut.

Yankee-Doodle, het eerste volkslied der N. Amerikanen, beginnend met de woorden: „A Yankee-boy is trim and tall", werd voor het eerst in den oorlog tegen de Franschen van 1755 gezongen. De melodie schijnt reeds onder Crtmwell in Engeland te hebben bestaan; de woorden zijn van den regimentsdokter Rich. Schuckburg. In den tegenwoordigen tijd echter heeft het voor het geestelooze „Hail Columbia" van J. Hopkinson (f 1842), „The star-spangled banner" van F. Scott Key (f 1843), „My country 't is of thee" van 8. F. Smith en dergelijke moeten plaats maken.

Yantaï of Ym-taï. Zie Tsjijoe.

Yap (Jap, Eap, Uap), een eilandengroep van Mikronesië in den Grooten Oceaan, behoort tot de

XVI

Duitsche Carolinen en bestaat uit meestal hooge en vulkanische eilanden. Zij omvat, behalve het hoofdeiland Yap, het eiland Ngoli, de Mackenzie-eilanden, Fais en de Sorol-eilanden, met een gezamenlijke oppervlakte van 247 v. km. Het hoofdeiland telt op een oppervlakte van 207(v.km.) ruim 6800 inwoners, waaronder een 60-tal blanken. De kuststreek is boschrijk, het binnenland steppenachtig. Het eiland levert kopra, schildpad en parelmoerschelpen.

Yapura. Zie Japura.

Yaqui, een rivier in de Vereenigde Staten van N. Amerika, ontspringt in Arizona aan de Chiricahua Mountains, betreedt na een loop van 50 Ion. den Mexicaanschen staat Sonora, waar zij zich met een tweede Yaqui uit Chihuahua vereenigt, neemt daarna de Moctezuma op, breekt in diepe barranco's door den W. Mexicaanschen Siërra Madre en mondt Z.O.lijk van Guayma uit in de Golf van Californië. Aan zijn bovenloop woont de Indianenstam der Opota, aan zijn monding die der Yaqui.

Yaracui, vroeger behoorende tot den staat Lara (zie aldaar), is sedert 1901 een bondsstaat van de republiek Venezuela. Het gebied wordt begrensd door de staten Carabobo, Lara en Falcon en doorstroomd door den Rio Yaracui. De oppervlakte bedraagt 5151 v. km., het aantal inwoners 57 136. Er wordt suiker en cacao verbouwd. Te Aroa treft men kopermijnen aan. De hoofdstad is San Felipe.

Yard, als Imperial Standard Yard de Engelsche en sedert 1889 ook de Britsch-Indische lengtestandaardmaat, is volgens parlementsbesluit van 1864: 914,38348 mm., maar werd door Clarke op 914,39179 m.m. berekend. In de Vereenigde Staten van N. Amerika neemt men den yard gewoonlijk = 914,402 m.m. De Engelsche Square Yard is = 83,611 v. cm., de Cubic Yard = 764,534 L. Een Yard of land, verdeeld in 30 Acres = 12,14035 H.A.

Yarkand of Jarkand. Zie Jarkand.

Yarmouth (Great Yarmouth), een haven en graafschap in O.lijk Engeland, op een landtong tusschen de Yare en de Noordzee en aan den mond van de Waveney gelegen, bestaat uit de Oudstad, gedeeltelijk nog door muren omgeven, en uit de Nieuwstad aan de open zee, die als badplaats druk bezocht wordt. In de Oudstad heeft men 4 breede straten en 150 nauwe stegen, maar aan de kade verheffen zich aanzienlijke gebouwen. De plaats bezit een St. Nicolaaskerk (12dc—15de eeuw), een stadhuis en andere huizen uit de 16de eeuw, marktgebouwen, een korenbeurs, een schouwburg, een Latijnsche en een scheepvaartschool, floers- en zijdefabrieken, lijnbanen, scheepstimmerwerven en (1901) 51316 inwoners. De stad is het hoofdstation van de Engelsche haringvisscherij. In de haven hoorden in 1906: 316 schepen en 442 visschersbooten thuis.

Yarra Yarra. een 240 km. lange rivier in den Britsch-Australischen staat Victoria, ontspringt aan de Z.lijke hellingen van den Great Dividing Range en mondt uit in de Hobsonsbaai van Port Phillip uit. Tot Melbourne is zij voor groote schepen bevaarbaar.

Yasz. een belangrijke plaats in den BritschAustralischen staat Nieuw-Z. Wales, is een middelpunt van een rijk landbouwdistrikt en telt (1901) 2224 inwoners.

Yasz-Cauberra (Yas-Cauberra), een plaats in den Britsch-Australischen staat Nieuw-Z. Wales, gelegen aan den Yasz (Yas) en aan den Great Southern spoorweg,werd in het begin van October 1908

20

Sluiten