Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

zuigeling, nadat het gewicht van het kind is bepaald en de inhoud van de luier mikroskopisch en analytisch is onderzocht, de portie wordt vastgesteld. Een aantal daarvan, voldoende voor één etmaal, wordt in goed gesloten portiefleschjes, verpakt in een genummerde bus met standaard, dagelijks aan de keuken afgehaald. Het voedsel wordt tegen geheele of gedeeltelijke vergoeding van de kosten der grondstoffen, in bijzondere gevallen ook gratis, verstrekt. De resultaten van de zuigelingenkeukens zijn zeer aanmoedigend. Terwijl toch de gemiddelde zuigelingensterfte te Haarlem 12% bedroeg, daalde zij onder de kinderen, wier moeders de keuken bezochten, tot 4,6%. Te Aken bedroegen deze cijfers voor de 4 zomermaanden resp. 27,6 en 2,4%.

De zuigelingenkeuken ontstond in Frankrijk. Nadat Herrgott te Nancy in 1890 was voorgegaan, verbond Budin te Parijs aan zijn kraaminrichting een zoogenaamde „consultation de nourrissons", een consultatiebureau voor zuigelingenvoeding, met de bedoeling om de vrouw, die de kraaminrichting had verlaten, nog eenigen tijd met haar kind in het zoogproces te controleeren en haar van raad te dienen. De nadruk werd daarbij gelegd op de natuurlijke voeding. Daarnaast verschenen andere inrichtingen, openstaande voor alle andere, dus ook voor de uitsluitend kunstmatig gevoede zuigelingen. Dujour richtte in 1892 de eerste „goutte-de-lait" of zuigelingenkeuken op. Later werden door Variot te Parijs en door anderen binnen en buiten Frankrijk dergelijke keukens in het leven geroepen. In Nederland bezat 's Gravenhage de eerste; daarna volgde Groningen, terwijl thans 12 gemeenten een zuigelingenkeuken hebben. Daarbij is bovendien de onderscheiding tusschen „consultation de nourrissons" en „goutte-de-lait", die, zooals wij zagen, op geen wezenlijk verschil berustte, allengs verdwenen.

Het eerste „Internationaal Congres voor Zuigelingenkeukens" werd van den 20sten—den 21sten October 1905 te Parijs gehouden. Naast eenige eischen, aan de overheid gesteld, werd daar besloten tot de oprichting van een „Internationale Vereeniging voor Zuigelingenkeukens" met een „Permanent Bureau", gevestigd te Brussel, waar ook in 1907 het 2de congres is gehouden. Het 3de congres had plaats te Berlijn, terwijl het 4de in 1915 te 's Gravenhage zal bijeenkomen.

Zuiggas bereidt men door een mengsel van lucht en waterdamp regelmatig in gloeiende steenkool te blazen. Als materiaal voldoet het best anthraciet en cokes,soms wordt ook bruinkool,turf enz. gebruikt. Het aldus verkregen halfwatergas bevat 18% waterstof, 0,6% methaan, 25% kooloxyd, 6% kooldioxyd en 50% stikstof. De waterdamp wordt ontwikkeld in een buizennet, dat door het gas zelf wordt verwarmd en aangezogen door den motor (vandaar de naam), dien het zuiggas moet drijven. Het wordt tot verlichting en als beweegkracht gebruikt.

Zuigpomp. Zie Pomp.

Zulgschljfbuiken (Discoboli). Zie Discoboli.

Zuigventilator. Zie Ventilatie.

Zuigvisschen of Scheepsremmers (Echeneis). Zie Makreelvisschen (Scombridae).

Zuigwormen. Zie Trematoden.

Zuil. Zie Bouwkunst.

Zuilen, een gemeente in de provincie Utrecht, 632 H. A. groot met (1910) 1118 inwoners, wordt

begrensd door de gemeenten Utrecht, Maarsen, Maarseveen, Westbroek en Achttienhoven. Zij wordt doorsneden door de Vecht, de bodem bestaat uit klei, in het N. O. vindt men eenig laagveen. De voornaamste middelen van bestaan zijn veeteelt, zuivelbereiding, landbouw, steen- en pannenbakkerij. De gemeente is uit de heerlijkheden Zuilen- en Swezereng en Oostwaard samengesteld. Zij bevat het dorp Zuilen, de buurt Oostwaard, het gehucht Vijfhuizen en eenige buitenplaatsen.

Het dorp Zuilen ligt aan de Vecht. Het kasteel van Zuilen, dat waarschijnlijk omstreeks, 1300 werd gebouwd, is in 1752 gerestaureerd. De oude kapél maakte in 1654 plaats voor een Hervormde kerk, die in 1847 afgebrand is en in het volgende jaar door een nieuwe kerk werd vervangen.

Zuilenheiligen. Zie Stylieten.

Zullen van Herakles (Herculis Columnae) was in de Oudheid de naam van de Straat van Gibraltar. De Phoeniciërs, welke haar op hun ontdekkingstochten omstreeks 1100 v. Chr. bereikten, noemden de voorgebergten (K al p e, thans Gibraltar en A b i 1 a , thans Ceuta), waardoor de Middellandsche Zee wordt afgesloten naar hun zonnegod Melkart, dien de Grieken met Herakles identificeerden.

Zuivelbereiding. Zie Boter en Kaas.

Zuivelcontröle noemt men de maatregelen, die dienen om bedrog in den handel met zuivelprodukten tegen te gaan. Om 'den boterhandel op te beuren kwam in 1900 een nieuwe boterwet (zie aldaar) tot stand, die in 1908 aanmerkelijk werd verscherpt. Het opsporen van feiten, die bij de boterwet strafbaar zijn gesteld, is opgedragen aan een rijkszuivelinspecteur, een adjunct-rijkszuivelinspecteur en eenige rijkszuivelvisiteurs. Voor 1904 bestond dit college uit een boterinspecteur en eenige botervisiteurs. Aan den inspecteur, zoo noodig bijgestaan door de visiteurs, is ook het toezicht op de botercontrölestations opgedragen. Er zijn thans 8 van deze stations in werking, n. 1. te Leeuwarden, Groningen, Assen, Deventer, 's Gravenhage, Eindhoven, Maastricht en Middelburg. Zij werden, het eerst in Friesland en Zuid-Holland, door particulieren opgericht met het doel goede, onder contröle staande boter te leveren. Doordat de regeering zich met deze inrichtingen bemoeide en door de invoering van het rijksmerk, kregen zij meer beteekenis, zoodat ook hun aantal toenam. Thans zijn 878 fabrieken en boerderijen bij de verschillende stations aangesloten, die (1908) ruim 41 millioen kg. boter produceerden. Men heeft ernstige pogingen aangewend om ook den kaashandel aan een dergelijke contröle te onderwerpen. Tot nu toe bepaalt de steun van rijkswege zich tot het verleenen van subsidie aan de bestaande contrölestations te 's Gravenhage en te Hoorn en tot het verleenen van voorlichting door haar ambtenaren. Waarschijnlijk zal er spoedig een stelsel voor de kaascontröle tot stand komen, terwijl ook een rijksmerk zal worden ingevoerd. Voor de bevordering van de belangen van de zuivelproductie in het algemeen, dient het Rijks-Zuivelstation te Leiden. Deze inrichting is belast met het onderzoek van monsters, genomen ter uitvoering van wettelijke bepalingen in het belang van de zuivelbereiding of den zuivelhandel, met het wetenschappelijk onderzoek van zuivel en zuivelproductie en met het verrichten van al die werkzaamheden,

Sluiten