Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Zwavel (Sulfur), atoomteeken S, atoomgewicht 32,08,een scheikundig element, komt in vrijen toestand voor in rhombische kristallen en ook in bolvormige en druipsteenvormige aggregaten, soms als bovenlaag, ingesprenkeld of poedervormig, vaak door leem, bitumen, selenium of zwavelarsenicum verontreinigd, in lagen en nesten in kalksteen, gips en mergel, in laagvormige en tertiaire gebergten, somtijds in de nabijheid van krijt en schelpkalk, zelden in beddingen en gangen, in kristallijne lei- en overgangsgebergten en in graniet en ook wel in bruin- en steenkoolbeddingen. Ook thans nog ontstaan zwavelafzettingen door verdichting van zwaveldampen en door ontleding van zwavelverbindingen, welke in vulkanische streken uit den aardbodem opstijgen, bijv. in de solfatara's en uit zwavelwaterstofhoudende bronnen. In pyrietrijke lagen van bruinkool en aluinlei ontstaat, door verweering van ijzervitriool zwavel, dat zich in kloven afzet. Zeer belangrijk zijn de zwavelbeddingen in het molasse op Sicilië, vooral in de provincie Caltanissetta. In Frankrijk worden uitgebreide beddingen ontgonnen in de mioceene bruinkoolbekkens van de Basses Alpes bij Biabaux, in Spanje in den SierraGador bij Almeria, verder in Utah, Nevada, Louisiana, Japan en in Trans-Kaspië bij Kirkh-Choulba. Andere vindplaatsen liggen in de Romagna, bij Radobay in Kroatië, in de Karpaten, in Opper-Silezië en Polen, op Corfu, in den Kaukasus en in Daghestan, bij Mosoel in Mesopotamië, aan de Roode Zee, in Tunis, China en Japan, aan het Clea- en het Borax-Lake in Californië, bij den Popocatepetl in Mexico, op Saba, aan de kust van Venezuela enz. Veelvuldiger komt zwavel, verbonden met metalen, voor als kiezen, glansen en blenden, welke ten deele belangrijke ertsen vormen. Het meest verspreid zijn zwavelzure zouten: gips, zwaarspaat, kieseriet, polyhaliet, kaïniet enz. Magnesium- en natriumsulfaat komen voor in bron-, rivier- en vooral in zeewater. Zwavelverbindingen zijn ook in het plantenen dierenrijk zeer verspreid; eiwitten, wol, haren, hoeven en dergelijke stoffen, alsmede sommige aetherische oliën (mosterdolie enz.) bevatten zwavel.

De bereiding van zwavel heeft plaats volgens verschillende methoden. De gedegen voorkomende zwavel wordt gewonnen door smelting, door destillatie en ook wel door uittrekken met zwavelkoolstof. Op Sicilië maakt men gebruik van mijlen (calcaroni, fig. 1), waarvan de bodem hellend afloopt naar een muur a van 5 m. hoogte en voorzien van een afsteekopening. Men stapelt de ganggesteenten tegen een rooster b op en laat enkele trekschachten open om de massa aan te steken. Brandt de mijt, dan worden deze schachten met tegels afgedekt en het geheel bedekt met een laag leem en ertsgruis. De brandende zwavel smelt, andere zwavel niet; deze verzamelt zich onder den rooster en wordt van tijd tot tijd afgestoken. Een calcarone met een inhoud van 700 kub. m. brandt omstreeks twee maanden; het zwavelverlies bedraagt daarbij 33—40%. In den lateren tijd zijn de eenvoudige zwavelmijten als hier beschreven verdrongen door den oven van Grill. Deze is overwelfd en bevat inwendig een kleiner gewelf, waarin een cokesvuur brandt. Verschillende van deze ovens, die een inhoud van 6—30 kub. m. hebben, zijn veelal aldus tot een batterij vereenigd, dat de verbrandingsprodukten van den eenen in den vol¬

genden geleid worden, waardoor deze wordt voorgewarmd. Belangrijk voordeeliger werken de ovens met stoomverwarming, waartoe de smeltoven van

Fig. 1.

Zwavelmijt.

Gritti behoort. Deze (fig. 2) bestaat uit een uitwendige, conische ovenschacht a, door de flensen b bevestigd aan de binten c, welke op de pilaren d rusten. De inwendige schacht e bestaat uit doorboord ijzerblik, van onderen afgesloten door een rooster, gevormd door twee halfronde, doorboorde ijzeren

Fig. 2.

Smeltoven van Gritti.

platen, welke om scharnieren kunnen draaien. Van boven kan men deze schacht door een deksel f luchtdicht sluiten, terwijl een ontvanger g er op een wagen kan onder geschoven worden. Men vult de schacht met ganggesteenten, welke de zwavel be-

Sluiten