Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Sjupiluliuma. Deze heette ook Dudhalia en leefde omstreeks 1600 v. Chr. Naast dezen Dudhalia is Kedor-Laomer ook een groot-koning. Uit oorzaak van onbekendheid met de geschiedenis van Elam juist in deze eeuwen kan niets naders van hem gezegd worden dan dat zijn naam zuiver Elamietisch is. De beide andere koningen zijn van kleiner formaat. Arjoch is allicht een Indo-Germaansche naam en Amraphel van Sinear zou een vorst, bijv. met den naam Amurru-apil, van het in de Amarnabrieven wel genoemde land Sjanhar zijn.

Zoowel de identificatie, die Böhl van Arioch als die, welke hij van Amrafel veronderstelt, plaatsen deze koningen na 1600. Want vóór dien tijd zijn er nog geen Indo-Germanen in Syrië en de naam Sjanhar zou zoowel als de naam Amurruapil in den Kassietischen tijd thuishooren.

Er is in deze hypothese van Böhl veel dat aantrekt. Toch is er een groot bezwaar en dat is het chronologische: Abraham heeft dan ook zooveel later geleefd! Volgens hetgeen we in par. 15 behandelden kan op grond der bijbelsche gegevens Abraham toch niet later naar Kanaan zijn gekomen dan 1875. Prof. Böhl meent van wel. Hij maakt n.1. onderscheid tusschen twee reeksen van chronologische gegevens in den Bijbel. Er zijn schematische getallen, uit priesterlijke bron afkomstig. Ze zijn van jongeren datum en kunstmatig. Het zijn juist de getallen, waarvan wij in de vorige paragraaf zijn uitgegaan. De 480 jaar van I Kon. 6:1, de 430 jaar van Ex. 12:40, de 215 jaar van het verblijf der patriarchen in Kanaan en de 75 jaar, die Abraham geleefd heeft, voordat hij in Kanaan kwam, zijn samen juist twaalf eeuwen. Dit zou wijzen op het kunstmatige van dit schema. Daarom zijn deze getallen methodisch onbruikbaar. Betrouwbaar echter is het materiaal, dat bijv. in stamlijsten is te vinden. Dit is uit Elohistische bron. Berekening, gebouwd op deze gegevens doet zien dat de tijdruimte tusschen Abraham en den tempelbouw niet meer dan zes eeuwen is geweest.

We willen deze „elohistische" gegevens nader bezien.

In de eerste plaats komt in aanmerking Gen. 15:16. Nadat aan Abraham is voorzegd (vs 13), dat zijn nakomelingschap in een vreemd land 400

Sluiten