Geen zoekvraag opgegeven

Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Bij deze beschouwing mist het recht elk absoluut, elk bovennatuurlijk karakter. Van onveranderlijke, eeuwig ware grondslagen van recht, die onafhankelijk van tijd en plaats overal gelden, kan geen sprake wezen. Het recht als ervaringsproduct heeft uit zijn aard een zuiver relatief karakter. Als menschelijke opvatting van menschelijke verhoudingen wisselt het met die opvattingen, wisselt het met die verhoudingen. Het is afhankelijk van tijd en plaats, afhankelijk van de ontwikkeling en de ervaring van het volk, waarvoor het geldt. De geschiedenis is daar om een en ander te staven. Naarmate de menschelijke betrekkingen zich wijzigen, naarmate andere opvattingen omtrent datgene , wat voor 's menschen ontwikkeling en het rustig en vreedzaam naast elkander leven der individuen nuttig en noodig is, zich een weg banen, zien wij hoe ook het recht in den loop der tijden verandert. Wat oudtijds recht heette, wordt thans niet zelden als onrecht beschouwd en omgekeerd. Niettegenstaande dit subjectieve karakter van het recht mag men toch daaraan zekere objectiviteit niet ontzeggen. Immers, niet ieders individueele opvatting van het sociaal goede of verkeerde in de menschelijke verhoudingen en in 's menschen handelingen, m. a. w. niet ieders individueele rechtsopvatting kan recht in het leven roepen, is rechtsbron. Wel is een ieder, met name de rechtsphilosoof, geneigd bij uitsluiting recht te'noemen zoodanige regeling en ordening dier verhoudingen en handelingen, welke in overeenstemming is met zijne rechtsopvatting; zoolang echter die regeling en ordening niet daadzaak is geworden, bestaat geen recht in den eigenlijken zin des woords. Niet toch elke theoretische levensregel is reeds recht, maar alleen

Sluiten