Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

bepaald tegen; teedere moeders, bezorgde vaders, enkele docenten , zelfs mannen van naam verhieven daartegen hun stem. Aan den anderen kant zijn vele schrijvers met warmte voor het behoud of de invoering opgekomen, en vooral in Duitschland hebben de mannen van het vak het voor en tegen nauwkeurig onderzocht en het resultaat in hunne geschriften meegedeeld.

In bijna alle landen, waar het gymnasiaal onderwijs in de laatste jaren overeenkomstig de behoeften van onzen tijd is geregeld, heeft men zulk een eind-examen ingevoerd; in Pruisen bestond het reeds in het jaar 4788; in Wurtemberg werd het in 4814 ingesteld, in andere Duitsche Staten iets later; in Frankrijk voerde men een soortgelijk examen in; zelfs in Oostenrijk, waar men vroeger een vooroordeel had tegen alle nieuwigheden in onderwijszaken, nam men in 4849 het eind-examen bij het ontwerp ter regeling van het onderwijs op de gymnasiën aan, en in de wet op de normaalscholen, die het vorige jaar bij de Landdagen is ingediend, heeft men het ook verplichtend gesteld. Het belang der zaak noopt mij de redenen op te geven, die de Oostenrijksche Regeering tot dezen maatregel hebben bewogen; ik geloof, dat zij voor Nederland evenzeer van toepassing zijn, en zij wellicht menige bedenking die deze of gene mocht hebben, uit den weg zullen ruimen.

cc De instelling van eind-examens, ten einde zich te overtuigen van de vorderingen der jongelingen, die het academisch onderwijs zullen bijwonen,» zoo lezen wij in de Memorie van Toelichting, «is een noodzakelijk gevolg van de hoor- en leervrijheid, die aan de studenten op de universiteit is toegekend. Indien toch de Staat hen, die later een openbare, meer of minder gewichtige betrekking zulksn bekleeden, in de keuze en de inrichting hunner stndiën gedurende den veel beslissenden tijd, dien zij aan de academie doorbrengen, geheel vrijlaat en zich tevreden stelt het resultaat hunner studiën aan een onderzoek te onderwerpen, zoo heeft hij, belast met het toezicht op het onderwijs in zijn geheelen omvang, het recht, ja op hem rust de plicht, zich vooraf te overtuigen, ®f de jongelieden die op de academie

Sluiten