Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

KANSEL OF ALTAAR

door Dr O. NOORDMANS

Professor Yan der Leeuw heeft in het vorig nummer krachtig gereageerd op de verschijning van mijn studie over Liturgie. Ik ben daar erg dankbaar voor, omdat het mij nog meer bevestigt in de overtuiging, dat het hoog tijd is voor bezinning in breederen kring ten opzichte van de hier aan de orde komende vragen. Er bestaat een wanverhouding tusschen de mate van aandacht, die gericht is op de zuiverheid van leerstellige en stichtelijke publicaties en die, welke zich bezighoudt met het Evangelie in actie in den eeredienst. Wanneer er in een dogmatiek dingen staan die er niet in hooren, dan merken wij dat spoedig genoeg op. Maar het lijkt soms wel of de inrichting van onze kerkdiensten aan het eigen believen van de dominee's is overgelaten.

Toch is dit heel wonderlijk voor Protestantsche gemeenten. De Hervorming begon, althans bij de Gereformeerden, meestal met de afschaffing van de Mis. Zij was dus in de eerste plaats een liturgische verbetering. Men kwam op tegen afgoderij in de kerk en velen hebben liever den brandstapel beklommen dan daar naar toe te gaan. Dit is de deur "waardoor wij de Roomsche kerk verlaten hebben. Men kan ook door die deur terug. Professor Gerard Brom gelooft dat de liturgische beweging bezig is dat te doen. Hij schrijft*): „De liturgische beweging van haast alle soorten Protestanten waarborgt ons, dat dezelfde Mis, die bij de Hervorming zovelen uit de Moederkerk heeft gedreven, nog meer zielen in de Moederkerk zal terugbrengen." En verder: „Eenheid kan alleen door gemeenschap van altaar bereikt worden."

Ik ben van meening dat de Nijmeegsche hoogleeraar zich hier in het karakter van de liturgische beweging vergist. Ik kom hier weer in verzoeking om, zooals ik in mijn boek hier en daar deed, aansluiting bij Rome te zoeken tegen de Liturgie. Wanneer Brom Mis en missie, eeredienst en apostolaat innig met elkaar wil verbinden; als hij de liturgie wil laten dienen om ons te doen verstaan, dat het offer een gezamenlijk offer moet zijn, terwijl de missie het offer dan merkelijk algemeen doet worden, dan begrijp ik hoe Genève de dochter van Rome kon worden. Dan gaat de liturgie, zooals bij Paulus, tenslotte op in de prediking van het Evangelie. Maar dan zullen wij door de

') In een voordracht over Mis en Missie, opgenomen in Van de Daken. N.V. Thijmfonds, 's Gravenhage 1938.

Sluiten