Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

door Christus aangebracht. Zinzendorf met name kwam tegen dit „miserabele" Christendom in verzet. Hij was in de piëtistische beschouwing van de heilsorde opgevoed, en bracht, toen hem in 1727 van die zijde gezegd werd, dat hij nog onbekeerd was, wijl hij geen Busskampf kende, een langen tijd in twijfel en zelfbeproeving door. Maar den 19 Juni 1729 kwam hij tot zekerheid aangaande zijne eigene bekeering, en later kreeg hij hoe langer zoo meer de overtuiging, dat de piëtistische beschouwing verkeerd was, en dat geloovigen reeds van hun jeugd af in de gemeenschap met Christus kunnen opgenomen zijn. De Herrnhutsche prediking drong dus ook den Busskampf steeds verder terug en stelde daarvoor in de plaats het geloof aan de in Christus' bloed volbrachte verzoening, het stil en kinderlijk rusten in de genade des Heeren, het veilig zich geborgen weten in de wonden van het Lam, en het blij en levendig gevoel van de liefde van den hemelschen Bruidegom x).

Evenzoo ontstond er in Amerika eene reactie tegen de revivals, die daar reeds 1720 door Th. J. Frelinghuyzen begonnen waren en vooral onder Jon. Edwards sedert 1735 en Whitefield, die 1739 overkwam, eene nationale beweging werden, van Maine af tot Georgia toe. Maar de eenzijdigheden, waaraan de revivals zich schuldig maakten, stieten velen af. Toen Gilbert Tennent in 1741 voor de synode te Philadelphia eene preek hield over the danger of un unconverted ministry, werd dit feit zelfs eene oorzaak van scheuring in de Presbyteriaansche kerk. Dat onbekeerde domine's niet mochten preeken en dat het volk hen niet mocht gaan hooren, was velen al te kras; er kwam zelfs tegenover de theologie van de revivalisten eene liberal theology te staan, die niet allen nadruk gelegd wilde zien op de bekeering, maar die daartegenover waarde hechtte aan godsdienstige opvoeding, langzame ontwikkeling, organischen wasdom en heilig leven, die in één woord meer „cultural" dan „experiential" wilde zijn 2). Tot den tegenwoordigen tijd toe, staan beide richtingen in Amerika, evenals in Engeland, naast elkaar. Toch heeft ook het Methodisme in de vorige eeuw eene belangrijke wijziging ondergaan; bij Edwards bestond de prediking tot onbekeerden vooral in eene aangrijpende schildering van den toorn Gods en de

') H. Plit, Zinzendorfs Theologie I 157 v. 317 v. II 242 v. en J. Th. Muller, art. in PRE» XXI 688.

2) E. W. Miller, The great awakening, The Princeton Theol. Review Oct. 1904 bl. 545 — 565.

Sluiten