Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Kirche eingehüllt und mit ihnen auf das Innigste verbunden, durch welche er seine hohepriesterliche Tatigkeit auf die Einzelnen ausiïbt und die Lebensgemeinschaft zwischen ihm und uns, um derentwillen Gott allein die Einzelnen in Christo sieht, erhalt und fortpflanzt1 i. Maar deze poging tot verzoening slaagde niet. De Wirkungen Chnsti, in Handlungen der Kirche eingehüllt, lieten onbeslist, wat in de sacramenten bet eerste en voornaamste was. Zoo ging de theologie weldra weer in verschillende richtingen uiteen. Sommigen bleven een bemiddelend standpunt innemen2), anderen reproduceerden het gevoelen van Zwingli 3), of keerden tot het confessioneele standpunt van de Luth. of Geref. kerken terug 4). En eindelijk werd door de Neolutheranen in Duitschland 5) en door de Puseyisten in Engeland 6) eene leer der sacramenten voorgedragen, die veelszins aan Rome herinnerde, de genade door het sacrament heen liet inwerken niet alleen op de ziel, maar ook op de geistleibliche natuur en op het lichaam van den mensch, en het getal der sacramenten dikwerf uitbreidde.

525. De Schrift kent het woord sacrament niet en bevat ook in het afgetrokkene geen leer over de sacramenten. AYel spreekt zij van verschillende kerkelijke handelingen in O. en N. Test. maar zij vat die niet onder een gemeenschappelijk begrip samen. En ook in de Christelijke kerk was niet het begrip, maar de zaak het eerste; onderscheidene leerstellingen en gebruiken der kerk werden allengs met den naam van sacrament aangeduid. Daarom is het te begrijpen, dat zeer velen tegen dezen naam bezwaar hadden en hem liefst door dien van teekenen, zegelen, geheimteekens, mysteriën, Geheimnisse wilden

Schleiermacher, Ohr. Gl. § 143.

2) Nitsch, Chr. Lehre § 191. Van Oosterzee, Chr. Dogm. II 815.

3) Lipsius, Dogm. § 807 v. 840 v. Schweizer, Chr. Gl. II 400 v. Biedermann, Chr. Dogm. II 632. Ritschl, Unterricht in der Chr. Religion § 83. Scholten, L. H. K. II 310.

4) Philippi, Kirchl. Gl. V 2. Hodge, Syst. Theol. III 485.

5) Höfling, Das Sakr. der Taufe. Erlangen 1859 1 18—20. Hofmann, Schriftbeweis II 2 bl. 167 v. Thomasius, Christi Person und Werk II3 355 v. Delitzscli, •Bibl. Psych.2 340. 350. 354. Martensen, Dogm. § 247—258. Vilmar, Dogm. II 226 v.

•) Verg. Buddensieg, art. Traktarianismus in PRE3 XX 26, 30, 32, 42, vooral 46 v. Paget, Sakraments in Gore's Lux mundi 1892 bl. 296—317. Gore, The creed of the Christian 6 ed. bl. 76 v. Sastings Rashda.ll, Christus in ecclesia. Edinburgh 1904. Eene weerlegging van deze hoogkerkelijke leer is te vinden bij J. C. Ryle, Knots untied, 11 ed. London 1886.

Sluiten