Tekst
Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

en wier bijgeloovige brandftapels de waare verlichting der laatere tijden zoo gelukkig gebluscht heeft (o).

b.) Te-

DoSoris Joh. FausteNS , dcm gauberer und Schwartz-KunfiIer, cn in het Nederduitse!) Anno 1592 en, zoo veel ik weet, laatst in 4to te Delft, Anno 1Ö08. Veele Duitl'ehers hebben de waarheid dier gefchiedenis geloofd,men zieSchelhorn, Amocn. Zift, T. 5. p. 300, en vooral ManliüS Cotka. loc, Comm. dje echter, volgens Morhoff, Baijl'e, en anderen, weinig geloof verdient, vcrgel. Burman , Sijll. Spijt. T. 4. p. 49. — J. G. Neuman gaf te Wittenberg eene Verhandeling uit over Faustus, cn meldt hem voor den grootften Tovenaar: — anderen houden alles voor een verdichtzel, en Faustus vooreen Chtmaere: —Waarfehijnlijksr, is het gevoelen , dat de Munnik'en deezen Roman verdicht hebben , pm Jan Fust, den bevoorderaar der Drukkonst, gehaat te maaken , die hun het voordeel van Copiceren benam. Durrius, Cen Profesfor te Altorf, heeft eerst deeze gedachte fmaaklijk gemaakt, omhelsd door Prideaux Aanéénfeh. van het O. & N. T. L. 4. p. 339, 410, en door Gerdes, Hifi. Euang. Renov. T. i.p. 6. Nat. - Men vergelijke over dit Artijkcl Nieuwland, Leet. Hist.Eccl. L. 4. C. 2. § r. p. 468.

(«) Over de fchriklijke .rechtsplcegingen .met de zooge-' naamde Tqvenaars vergelijke men Heemskerk , Batavij'che Arcadia, en de bijgeloovige Waag van Qudewater is in de Vaderlandfche oudheden over bekend. Otidcr degeenen, die als Tovenaars befchnldigd zijn, is bekend Pater Gauffre, yan wien men leeze Baudart, Memörien, T. 1. p. 159,011 die verbrand is te Aix, Anno 1612. ' Tegen dit verbranden der Tovenaars verzette zich allereerst Wierius, Lijfmedicus van den Hertog van Duve, in zijn werk deprafiigiis Daemoniorum Anno 1563, gevolgd door de twee Hervormde Godsgeleerden Andrea en Thummius, vooral verdient hier over gepreezen te worden de Jefuit Pater Spree , in zijn boek Pautio Nationalis, Anno 1631. — Onbegrijpelijk ishet.dat nog in deeze Eeuw, Anno 1749, te Wurtzbourg, eene bisschoppelijke Stad aan den Main in Frankenland, eene Non , Maria Renata, als Tovenaaresfe, verbrand" is, en nog onbegrijpelijker, dat de beroemde Weener geneesheer de Haen her beftaan van Tovenaars en Hexen, in zijnen ouden dag, heeft poogen te verdecdigen in Libro de Magia, Leipf. ?77S-

Sluiten