Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

-C 3°5 )-

wierd door de tweede , en hij nu even zoo fterk

godsdienitige denkbeelden overdrijft , als hij te vooren die overdreef , welke tot zijne geldkist betrekking hadden. Medium tenuère bcati. —

2. Eene andere reden , waarom, mijns inziens , de godsdienftige dweeperij den mensch, ligter dan eenige andere enthujiasterij, befmet en voordfleept , is deze : omdat den mensch eene zekere nieuwsgierigheid eigen is , waardoor hij , zo lang hij zich door wijsheid niet geleerd heeft, wel te , beftuuren , aangeprikkeld wordt tot het naarvorfchen van zaaken , welke buiten zijnen eigenlijken horizont liggen. Deze nieuwsgierigheid is wederom, in veele opzichten , een weldaadig injlinkt, waardoor groote daaden uitgevoerd , en verè'erenswaardige ontdekkingen en verbeteringen , onder de menfchen, zijn daargeftc-ld. Maar tevens is dit injlinkt de bron van zeer veel dweeperij. Het is een zwak der menfchen, dat zij de zichtbare waereld te veel voorbijzien, om m?t hunne befchouwingen de onzichtbare te doorkruisfen. Van hier het zoo veelvuldig non eau fa pro caufd, in gefprekken , redeneeringen en gefchriften. Daarteboven, heb ik wel eens opgemerkt, dat lieden, die veel weten , en de natuur lang en veel betracht hebben , eindelijk, op hunnen ouden dag, in paradoxe (tellingen vallen. Men is in dit geval gewoon, te zeggen : de machine is haast verfleeten. Het is geen wonder. De man begint te zuffèn. Doch ik meen , dat dit juist niet altijd de zaak is. Ik heb voorbeelden aan de hand , waarin het tegendeel waar is; ik ken menfchen, wier mechanismus nog zeer gaaf en

goed

Sluiten