Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

§ 159. Kerkelijke kunst.

449

grootsche opvatting en stoute behandeling der vormen. De aantrekkehjkheid verdween allengs en ontaardde in willekeurige overdrijving. De voornaamste middelpunten der kunst waren Rome, Florence en Venetië. In de eerste en tweede stad heerschte Michelangelo*) als meester. Was hij bouwmeester, schilder en dichter, bovenal heeft hij als beeldhouwer geschitterd. Hij muntte uit door diepte van opvatting en kracht: de Piëta en Mozes te Rome, David te Florence, de Verrezen Christus, de graftomben der Medici enz. Te Venetië werkte Andreas Sansovino. Zijn beste werk zijn twee graftomben in S. Mario del popoio te Rome. Diens leerling Jac. Sansovino (f 1570) vervaardigde de deuren van San Marco te Venetië. Beroemd waren nog B a ndinelli (f 1560) enBenvenuto Cellini(t 1572) te Florence. De beeldhouwkunst der XVI eeuw in Frankrijk kon zich niet geheel losmaken van de gothiek: Colombe (f 1512); Pierre Bontemps (f 1548), die in 1548 de tombe van Frans I te St. Denys ontwierp ; dan Jean G o u j o n (f 1548) en Jean Cousin (f 1589). In de noordelijke landen leverde de kerkelijke beeldhouwkunst niet veel. Het grafmonument van Maximiliaan lis wereldberoemd. Met zijn Koning Arthur betrad Peter Vischer den bodem der renaissance. Zeer schoon zijn ook de reliëfs van A. C o 1 i n s. Reeds spoedig deed de renaissance haar invloed in de Nederlanden gevoelen. Een prachtig werk is het altaar in de Lieve-Vrouwekerk te Hal van Jan Morre (1533); Cornelis de Vriendt(f 1575) vervaardigde de schoone tabernakels te Zout-Leeuw (1554) en Suerbempte (1557) en het eikenhouten portaal in de St. Pieterskerk te Leuven (1556). Bekend isPieter Coeckom zijn bijbelsche tafereelen op den schoorsteenmantel te Tongerloo, die zich thans in het raadhuis te Antwerpen bevindt. De eerste sporen van renaissance in Holland waren de koorafsluiting te Naarden (1531) en het koorhek te Haarlem (1535). Jan van Terwen werkte van 1538—1542 aan de beroemde koorgestoelten te Dordrecht. Van denzelfden tijd zijn die te Vianen. De fraaiste preekstoel uit dien tijd staat in den St. Jan te 's-Hertogenbosch. De beste graftomben vindt men in de Lieve-Vrouwekerk te Breda, in de St. Mariakerk te Vianen en. in de St. Eusebiuskerk te Arnhem.

x) H. Grimm, Leben Michelangelos, 5 Aufl., 2 Bde. Berlin 1879.

P. Albers. S. J. Kerkgesch. II.

29

Sluiten