Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

VIJFDE PERIODE

533

thuis. De toon van spreken en de gebaren, de oogopslag en alles van de menschen verwarmde me telkens met een innerlijke sympathie, een geheimzinnig, niet te definieeren meevoelen, waar ik mij geen rekenschap van geven kon. De eenvoudigste dingen, een vraag, hoe laat het was, deed mij trillen van een vage, maar toch duidelijk gevoelde aandoening, en als ik zoo zat in een Duitsch restaurant bijv., dan rilde ik plotseling als ik terug-dacht aan ons koud-nuchtere, zoo vaak in-banale en ongevoelige Holland. „Gemoedelijkheid" is den Hollanders vrijwel iets vreemds. Maar de menschen daar met hun gewoonste gezegden deden mij aangenaam en weldoend aan. Zij maakten op mij den indruk ven gevoelige en verstandige lieden.

Als ik in den Haag woon, dan zullen we 't er nog wel eens verder over hebben als je wilt. Toch zouden de Duitschers me op den duur weer te zwaar zijn, te eentonig, en te weinig licht-gracieus. Dat heb ik wèl bij de Franschen gevonden, maar die zijn soms weer te hol en te leeg. Al die dingen van het volkskarakter vind je terug in de literatuur. Vondel is soms magnifiek, als je maar door het droge, uiterlijke waas weet heen te dringen, dat zelfs over de mooiste passages ligt en ze eenigszins voor onze ziel benevelt. Maar Vondel was ook eigenlijk zooals je weet van origine geen Hollander.

Ja, Lief, de dag was heerlijk, omdat ik met jou was!

Geloof aan de eeuwige en onveranderlijke hefde

van jouw Willem-voor-jou-alleen

Ik moet je toch wat schrijven over je roman. Ik ben nu gekomen tot blz. 374 2e deel.

Jeanne, jij bent de eerste vrouw in mijn leven, waar ik geestelijk respect voor heb als mensch. Ik hoef jou niet te zetten in een hef hokje „'t vrouwelijke", om je te kunnen apprecieeren en bewonderen. Want hoewel je niet in 't minst onvrouwelijk wordt, ga je toch veel verder dan een vrouw in haar pubheke uitingen gewoonlijk gaat. De meeste vrouwen, die zoo vèr gaan, worden gedistingeerddiabolisch en infernaal, en daardoor wel een oogenblik vreemdcharmeerend, maar mij au fond zeer antipathiek. Maar jouw boek is van een fijne gezondheid en jouw temperament is absoluutnormaal, maar het staat aheen op een hooger vlak dan het traditioneele „vrouwelijke". En daarom val ik voor je neer, je aanziend met pure blikken, omdat ik door dit boek nóg meer eerbied voor

Sluiten