Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

49

§ 2. De Grieksche Beschaving na 400.

De vierde eeuw is getuige geweest van den staatkundigen ondergang van Griekenland, maar de Grieksche cultuur uit dit tijdperk heeft even grooten invloed uitgeoefend op de nakomelingschap, als die van den schitterenden tijd van Péricles. Athene bleef ook nu nog het middelpunt van het geestesleven, al was de hoogste bloei van de kunst er voorbij.

De Bouwkunst. Te Ephesus verrees de grootste van alle Grieksche tempels, gewijd aan Ar te mis. Beroemd was het grafmonument van koning Mausóllus van Carië, aan wien de herinnering nog voortleeft: mausoléum. De Corinthische stijl treedt in de vierde eeuw langzamerhand het meest op den voorgrond.

Ook de beeldhouwkunst blijft van buitengewone beteekènis. Praxlteles en Scopas waren de grootste kunstenaars. De techniek werd zeer verfijnd, details met groote sierlijkheid afgewerkt. Van de schilders was Apelles de voornaamste.

Poëzie en tooneel daarentegen geraakten in verval. Na E u r ip i d e s levert de Attische tragedie geen enkel meesterstuk meer; de laatste der groote blijspeldichters was Aristóphanes. Zijn stukken vormden een bijtende satyre op de politieke verhoudingen. Tintelend van geest zijn zij tevens moordend voor alle gezag en rooven het ideëele uit het tooneelspel weg.

Het proza komt in Griekenland tot hooge ontwikkeling, zoowel door de rhetórica als door de wetenschap. Demósthenes, ^Eschines, Lysias zijn door hun redevoeringen nog heden beroemd.

De grootste geesten van de vierde eeuw waren de Athener P1 a t o en zijn leerling Aristóteles. Plato's wijsbegeerte wist door te dringen tot in het onderscheid tusschen de stoffelijke en onstoffelijke wereld. Hij ontvouwde zijn leer, naar het voorbeeld van Sócrates, in tweegesprekken. Aristóteles is daarvan afgeweken. Het grootste gedeelte van zijn leven bracht hij door in Athene, waar hij de Peripatetische school stichtte. Hij was het grootste genie der Oudheid, dat van alle wetenschappen een bewonderenswaardige kennis bezat. Hij bereikte schitterende resultaten door zijn studie van de natuur en zijn wijsgeerige werken. Tot op onze dagen toe werkt de invloed van deze beide hoogstaande Grieken door.

Sluiten