Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

2C-5

ring hersteld, streng trad de koning op tegen het vuistrecht en de roofridders. Niettegenstaandefczijn buitengewoon verdienstelijk bewind, kozen de keurvorsten toch een opvolger uit een veel minder aanzienlijk geslacht, omdat zij geen machtige dynastie op den troon wenschten. Graaf Adolf van Nassau kon zich echter als koning niet doen gelden.

Hendrik VII, 1308—1313, was de eerste koning uit h e t H u i s Luxemburg, wien de keurvorsten de waardigheid van Roomsch Koning opdroegen. Deze oorspronkelijk Waalsche dynastie heeft zich vlot weten te verduitschen. Hendrik slaagde er in Bohemen in handen van zijn geslacht te brengen, 1311, waar de Luxemburgers tot 1437 geregeerd hebben. rÉ^H

Na zoo voor zijn. „Hausmacht" gezorgd te .hebben, begint de koning aan de uitvoering van Zjijn groote politieke plannen: het herstel van het oude Heilige Roomsche Rijk is zijn doel, , zijn macht moet gelden over Duitschland en Italië. Tengevolge van het Interregnum waren de Italiaansche steden geheel aan zich zeiven overgelaten, daar had zich de tyrannis ontwikkeld,"een gevolg van den eeuwigen strijd tusschen Welfen en Ghibellijnen1). In 1311 trok Hendrik VII den Mont Cénis over naar Turijn aan het hoofd van 3000 man. Milaan viel hem bij, de Ghibellijnen begroetten in hem den vorst, die den vrede zou herstellen. Maar de meeste steden weerstonden hem, toen bleek, dat Hendrik gekomen was als soeverein, die belastingen deed heffen en. ambtenaren aanstelde als vroeger de Hohenstaufen. Al huldigden Pavia en Genua den koning als hun vorst, veroverend moest hij zich doorslaan naar Rome. en het Welfisch Florence stond klaar, tot de tanden gewapend, om hem te verslaan. Hendrik VII ontweek den oorlog met de machtige republiek, gesteund door Genua en Pisa bereikte hij de Eeuwige Stad, waar de kardinaal-legaat hem kroonde tot keizer, 1313.

Het doel van den tocht scheen bereikt, maar toen beging Hendrik VII de fout zich zelf te overschatten. In plaats van zijn aandacht gevestigd te houden op Lombardije en Florence, begon hij aan de verovering van Napels..Clement V greep in. Hij sprak den ban uit over allen, die aan den veldtocht zouden deelnemen. Het schrik-

1) De oude Öeteekehis dier namen was verdwenen; thans waren over het algemeen de Welfen meer de „Klerikalen", de Ghibellijnen meer de „antiKlerikalen". De eersten steunden op het „gewon e" volk, de laatsten hadden hun aanhang vooral onder den adel.

Sluiten