Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

270

De hoofdstad kwam in opstagd. tegen zooveel onrecht. Northumberland was trouwens gehaat om zijn trofl en willekeur, een burgeroorlog er op wagen kon hij niet, op het schavot vond hij zijn welverdiend einde.

De kortstondige regeering vanMaria Tudor, i553—*558 herstelde wel de vereeniging van Engeland met de Katholieke Kerk, maar slechts tijdelijk.

Kardinaal Reginald Polus — een Engelschman van geboorte en bloedverwant der koningin — kwam in 1554 als pauselijk legaat naar Engeland, om de Anglikaansche Kerk weer met de Roomsche moederkerk te vereenigen. Alle anti-katholieke wetten werden ingetrokken en tot vreugde van de over gr 00 te meerderheid des volks is de voorvaderlijke godsdienst hersteld. Door het oproerig verzet van vele protestanten liet Maria zich sedert 1555 verleiden om met grooter gestrengheid tegen hen op te treden. Ongeveer 280 werden terechtgesteld, maar allen hadden zich aan hoogy*,*-. raad of gewelddadigheid schui^g gemaakt. Den,bijnaam „bloeddorstige" verdient Maria zeker niet. Zij was gehuwd met Filips II, stierf in 1558 kinderloos en werd opgevolgd door haar halve zuster Elisabeth.

Evenals in Duitschland en Engeland waren ook in de Skandinavische landen politieke beweegredenen in het spel bij het drordringen van het Protestantisme. Het Lutheranisme is er de staatskerk geworden.

Zweden had zich langzamerhand ongeveer onafhankelijk gemaakt van de Unie van Calmar. De Deensche koning Christiaan II was er in geslaagd het verzet te breken en meende zich in Zwede» te doen eerbiedigen door den verraderlijken moord, die in de geschiedenis heet het S t o c k h o 1 m e r B 1 o e d b a d, 1520. Vier en negentig Zweedsche edelen werden het slachtoffer van een uitnoodiging op een hoffeest, waar zij onverhoeds overvallen zijn. Een der vluc&e#ogen, G u s t a a f W a s a, gaf toen het sein voor een opstand, waardoor in 1523 de oude Skandinavische Unie voor immer verbroken is: Gustaaf werd tot koning van Zweden uitgeroepen. Hij voerde het Lutheranisme in en legde beslag op de kerkelijke goederen om de inkomsten van de schatkist te versterken.

Denemarken heeft in 1523 Christiaan II ook verjaagd, hij nam de wijk naar de Nederlanden, waar hij hulp verwachtte van Karei

1) Vgl.: Zimmermann, Maria die Katholische; Herder, Freiburg, 1890.

Sluiten