Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

50

noch ter verantwoording geroepen, noch beschuldigd. Men legde hem de grondwet voor, ter onderteekening.

Van de koninklijke macht bleef weinig over. De soeverein miste het recht van initiatief, de bevoegdheid van kamer-ontbinding, de benoeming der ambtenaren. Bij de Législative zou het bestuur berusten en daartegen kon het beperkt veto niet opwegen. Lodewijk XVI zou eigenlijk zijn de eer e-p resident van een niet door hem geregeerde republiek! Onderteekende de koning de grondwet, dan deed hij feitelijk afstand van de uitoefening der soevereiniteit, ging hij over tot verzet, dan zou zeker de burgeroorlog volgen.

Eerst na lange aarzeling besloot Lodewijk XVI de grondwet te bekrachtigen, niettegenstaande zijn gewetensbezwaren ten opzichte van de Constitution Civile du Clergé. Hij achtte het minder gevaarlijk zich te onderwerpen aan de constitutie, dan er tegen in te gaan.

Buitenlandsche vorsten hebben op dit besluit een grooten invloed uitgeoefend.

De keizer van het Duitsche Rijk, Jozef II, stierf in 1790 en werd opgevolgd door L e o p o 1 d II, 1790—1792. Beiden waren broeders van Marie Antoinette. Leopold heeft Lodewijk XVI aangeraden voor te gaan aan het hoofd der beweging in Frankrijk, om het vertrouwen van de bevolking en misschien daarmee zijn gezag te herwinnen.

Frederik Willem II van Pruisen begreep wel, dat de Fransche denkbeelden zich ook verder door Europa zouden verspreiden, maar de Poolsche deelingen namen hem te veel in beslag, dan dat hij zoo licht voor actief ingrijpen zou te vinden zijn.

Katharina II en de Engelsche regeering namen voorloopig een afwachtende houding aan.

Maar in Augustus 1791 werd te Pillnitz een conferentie gehouden tusschen Frederik Willem II en Leopold II, naar aanleiding van Lodewijk's mislukte vlucht. Men besprak een interventie. De beide vorsten maakten afspraken en waren reeds bezig maatregelen te nemen, toen het bericht kwam van de voltooiing van de grondwet. Zij meenden,dat de rust in Frankrijk wel zou terugkeeren, als Lodewijk XVI nu maar de constitutie bekrachtigde. Meteen was dan het gevaar geweken van een overslaan van den revolutiegeest naar de Duitsche landen.

14 September 1791 heeft Lodewijk XVI den eed op de grondwet afgelegd. 30 September houdt de Constituante haar laatste zitting en gaat uiteen, aan Frankrijk achterlatend de kerkvervolging en daarmee het dreigend gevaar van den burgeroorlog. 1 October komt de Législative bijeen.

Sluiten