Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

72

dat niet voorzien was in geval van conflict tusschen de uitvoerende en de wetgevende macht. De Directeurs konden de Kamers niet ontbinden, deze beschikten over geen enkel wettelijk middel tegenover de Directeurs. De eenige manier om conflicten op te lossen moest dus worden: onwettig geweld. Daarvan heeft Bonaparte geprofiteerd. Hij hield het Directoire staande, zoolang hij dit noodig achtte voor zijn plannen. Bovendien had de regeering verklaarde vijanden in de oud-Jacobijnen.

Samenzwering van Babeuf. De leider der oud-Jacobijnen was Gracchus Babeuf. Zijn ideaal was het herstel van de partijheerschappij van 1793. Hij wilde het Directoire omverwerpen, maar het communistisch complot van 1796 is nog bijtijds ontdekt. Babeuf is wegens samenzwering tegen den staat onthoofd.

Het Katholicisme. Was de tijd van het Jacobinisme voorbij, die van het Katholicisme ging terugkeeren.

De wetgeving van het Schrikbewind had feitelijk alle priesters en religieuzen, die den eed op de Constitution Civile niet aflegden, ter dood veroordeeld of verbannen. Zelfs leeken, die aan een priester een schuilplaats verleenden, werden met de doodstraf bedreigd. Het fanatisme — en daaronder verstonden de Jacobijnen het Geloof — moest uitgeroeid worden. Honderden geestelijken en leeken zijn als martelaars gestorven.

Bracht Thermidor een begin van het herstel der burgerlijke vrijheid, de Nationale Conventie bleef anticlericaal. De kerkvervolging duurde voort. De Ursulinen van Valenciennes werden er het slachtoffer van. Op grond van een valsche beschuldiging van emigratie vonden zij den dood op het schavot, September 1794. Niet van boven af is het herstel van de Kerk in Frankrijk begonnen, maar van onder op : het Fransche volk, in meerderheid katholiek gebleven niettegenstaande alles, heeft zijn godsdienstvrijheid langzamerhand aan de regeering ontwrongen. Dat is de nederlaag van de revolutie geweest.

Het was meteen de overwinning van De Vendée. Toen de misdaden van Carrier en de colonnes infernales in de Nationale Conventie bekend werden, ging er een storm van verontwaardiging op. Men wilde een einde maken aan den bloedigen burgeroorlog, maar onverzettelijk hield de Vendée vast aan den eisch: godsdienstvrijheid, terugkeer van de priesters, heropening van de kerken. Onderhandelingen met Charette leidden tot de beroemde wet van 3 ventóse, jaar III1): de uitoefening van geen enkelen godsdienst mag belemmerd worden.

1) 21 Februari 1795.

Sluiten