Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

134

ook in de westelijke helft van de Middellandsche Zee het overwicht in handen kunnen krijgen.

Daarop werd Engeland jaloersch. Reeds hoorde men de Middellandsche Zee karakteriseeren als „een Fransch mee r". Frankrijk plukte te mooie vruchten van de entente cordiale en dat was niet bepaald de bedoeling van Engeland geweest.

De verflauwing der samenwerking treedt duidelijk aan den dag in den tweeden Egyptisch-Turkschen oorlog, 1839—1841.

Mahmoed II stierf in 1839 en werd opgevolgd door A b d u 1 M e d z j i d, 1839—1861, die eerst 16 jaar oud was. Mehemed Ali speculeerde op den steun van Frankrijk, meende in den jeugdigen sultan geen gevaarlijken tegenstander te zullen ontmoeten en kwam voor den dag met den eisch, bekleed te worden met de erfelijke heerschappij over zijn landen. Een weigering was het antwoord. De oorlog breekt uit, weer verovert het Egyptische leger een gedeelte van KleinAzië, weer komen de mogendheden tusschenbeide. Rusland, Oostenrijk, Pruisen nemen het op voor Turkije. Palmerston probeert van de gelegenheid gebruik te maken, om den Franschen invloed in Egypte te fnuiken. Zijn politiek komt in botsing met die van Thiers. Deze kiest openlijk partij voor Mehemed Ali en tracht een heimelijken vrede tusschen Egypte en Turkije tot stand te brengen: dan was het overwicht van zijn land in het oosten van de Middellandsche Zee gered.

Verdrag van Londen. Maar dit mislukte. Palmerston was Thiers voor. Hij bracht in 1840 tot stand het verdrag van Londen met de drie conservatieve mogendheden, die Turkije steunden. Zij stelden vast, dat Mehemed Ah Syrië zou afstaan en het Turksche rijk intact blijven. Het was een uitdaging aan het adres van Frankrijk. Wat zou Thiers doen? Hij stond geïsoleerd. Liefst had hij aan de mogendheden den oorlog verklaard, samen met Egypte. Een campagne in Italië tegen het Lombardijsch-Venetiaansch koninkrijk als in de dagen van Napoleon lachte hem wel toe. De publieke opinie in Frankrijk neigde sterk tot den oorlog, trouwens ook in Duitschland was de stemming oorlogzuchtig.

Louis Philippe echter was er de man niet naar, zijn kroon in de waagschaal te stellen. Hij zag op tegen een nederlaag van het Fransche leger. Daarom gaf hij in 1840 ontslag aan Thiers en verving hem door Guizot als minister-president. Deze was voorstander van de vredes-politiek. Maar wie van geen toegeven wilde hoor en: Mehemed Ali. De

Sluiten