Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

IN DEN GODSDIENST

141

ontdekte, dat hij zelf een macht, die zich ver buiten Wittenberg, zelfs ver buiten Duitschland verbreidde, geworden was.

In den beginne schonk de Paus weinig aandacht aan dat, wat hij als een gewoon geschilpunt beschouwde. Door zijn raadgevers echter, die verder vooruit[ zagen, gewaarschuwd, riep hij Luther naar Rome, om zich over zijn gedrag te verantwoorden. De Keurvorst Frederik kwam tusschenbeide en in plaats dat Luther naar Rome ging, kwam Kardinaal Cajetanus, als Pauselijk Gezant, in Augsburg, om Luther te ondervragen en de zaak te beslechten.

Daar Cajetanus echter voor zijn taak niet berekend | was, verloor hij zijn geduld en vorderde, dat Luther zijn stellingen herriep, doch deze weigerde. In een [publiek debat, dat hij met een vroeger vriend, Dr. Eek, hield, werd hij door de houding van dien hstigen tegenstander gedwongen, verder te gaan in zijn tegenstand tegen Rome, dan zijn bedoeling geweest was. lOp deze wijze werd hij geholpen zijn ideeën te verklaren en hij was verbaasd, toen hij ontdekte, dat hij, zonder het zelf te weten, een Hussiet was en dat Paulus en Augustinus eveneens Hussieten geweest waren. Hierop begon hij verhandelingen uit te geven, die een enormen opgang maakten en een grooten invloed op de denkbeelden der Duitschers uitoefenden.

Thans werd de Paus in de hoogste mate verontrust en vaardigde een bul „Exsurge Domine" (Rijs op, peer) uit; deze bereikte Wittenberg, tegelijk met het verzoek Luther als ketter uit te leveren. Onder groote bpwinding verbrandde Luther de bul eigenhandig

Sluiten