Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

i8o

DE WEDERGEBOORTE IN

functies te bemerken. „De grootste dwaling is echter het misverstand, of de verlegging van dat laatste of verste doel der wetenschap.

Immers is het verlangen naar wetenschap en kennis soms door natuurlijke nieuwsgierigheid of begeerte naar onderzoek gekomen. Op een anderen tijd weer, om den geest met afwisseling en genot bezig te houden, soms voor een sieraad of een reputatie; ook wel om hem in staat te stellen de overwinning over het verstand en tegenspraak te behalen, meestal^ echter om winst te verkrijgen, of een beroep uit te' oefenen, zelden om een juiste rekenschap af te leggen van de gave van het verstand, ten algemeenen nutte der menschheid. Alsof men in de wetenschap om een legerstede zocht, waarop een zoekende en rustelooze geest kon uitrusten, of een terras voor een rusteloozen geest, om daarop heen en weer te wandelen, met een fraai uitzicht, of een statige burcht, waarop een trotsche geest zou kunnen klimmen, of een fort of grondbezit, om daarop te strijden, of een winkel, tot voordeel of verkoop, en niet een rijk magazijn ter eere van den Schepper en tot steun van de vertroosting van den mensch.

Dit zal echter inderdaad aan de wetenschap waardigheid geven en haar verheffen, indien beschaving en handeling nader en nauwer met elkaar vereenigd worden. Indien ik echter over nut en actie sprak, bedoel ik niet, dat het hierboven genoemde doel is, de wetenschap voor winst of beroep aan te wenden. Zooals echter aarde en hemel samenwerken en bijdragen tot het nut en voordeel van den mensch, zoo moet het

Sluiten