Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

DILETTANTISME.

Dit woord wordt gebruikt met zeer onzeekere bepaling en heeft daardoor ook zeer verschillende kracht. Veelal dient het als schimp, maar geeft dan teevens den beschimpte ge* leegenheid om te zeggen, dat al wat afwijkt van de plat getreeden paden, dilettantisme werd genoemd en dat toch zulk een afwijking in veel gevallen lof en eer verdient. Zoo* doende verliest het woord, dat bijna altijd als afkeuring en verwijt wordt bedoeld, alle scherpte en kracht.

Naar aanleiding van een pas verscheenen werk, dat zich presenteert als een dichterlïjk*wijsgeerig gewrocht van den eersten rang en dat toch niet anders is als een ergerlijk en verbazend staal van dilettantisme, moet ik trachten aan dit laatste begrip wat meer zuiverheid en vastheid te geeven.

In het Hollandsche woord „liefhebberen" is de signifische verwarring reeds duidelijk na te gaan. Iets met liefde doen kan door geen mensch worden afgekeurd. Een „liefhebberij" daarenteegen duidt reeds iets aan wat, zoo niet als geheel minderwaardig, toch niet als geheel ernstig behoeft be* schouwd te worden. Het heeft reeds een klank, die aan nutte* loos beuzelwerk doet denken. Dit hangt samen met het feit, dat groote, gewigtige beezigheeden meestal niet met een gevoel van vrijwillige vreugde, maar wèl als een zware plicht worden verricht.

Dit is een geweldig misverstand, waaruit het woord dilet* tantisme, met zijn afkeurende kracht, ontsprong — en dat in weederwerking ook door ditzelfde woord wordt gesteund en gevoed.

De vakman, die zijn werk doet met strenge en stipte ge* hoorzaamheid aan een plicht, hem opgelegd hetzij door het gevoel van roeping, hétzij door de eischen van het publiek, hetzij door een machtigen lastgeever, ziet minachtend neer op den dilettant die een gelijksoortig werk doet alleen omdat

124

Sluiten