Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

— 59 —

het vooral in een godsdienstleer als de Joodsche, welke immers het geheele leven van den mensch, zijn denken en zijn doen wil bestrijken, en waar van ouds het streven heerschte, vreemde invloeden te weren, een gewichtige plaats zal innemen.

Een uitvoerige en systematische behandeling van dit onderwerp met behulp van al het materiaal, dat daarbij in aanmerking moet komen en in het grootere verband, waarin het thuis behoort, zou daarom zeer gewenscht zijn. In de volgende bijdrage veroorloof ik mij, de voornaamste punten te bespreken.

Wanneer men allereerst de plaatsen in den Pentateuch beschouwt, waar het verbod „in de gewoonten der volken te wandelen" of deze na te volgen voorkomt, Lev. 18.3, 20.23, Deut. 12.30, dan leert de samenhang daar duidelijk, dat altijd bepaaldelijk aan afgoderij of onzedelijkheid gedacht wordt. Hetzelfde geldt natuurlijk van Ex. 23.24 (onnrwaa rwwi Nb). Op al deze plaatsen wijst het verband aan, dat die teksten in een samenvattenden vorm vooruit- of terugwijzen naar al die speciale verboden, die daaromtrent door de Töra gegeven worden. In overeenstemming hiermee teekent de oudste halachische commentaar, Sifra., dan ook aan: o\wa mv kV bv trpra ttbn todn n^ vhn n!> arrnpnai Vn ornna rwoa w kV» «rötV twrü wan avnv vn hot onvroK rrotói ornrraNVi anb oypnn 'Ui nwió ntt/Nni. En hoe van zelf sprekend die opvatting voor deze halachische exegese is, blijkt nog duidelijker uit de vraag, die naar aanleiding van dezelfde tekstwoorden even verder gesteld wordt: tfrv ainan rran na 01 "obn tb onvnpnai nan navn "ui vta inai ua yo.va na mus» té? tdjó naa tcbm nan vhn tt? anrnprm na^ "vabn navw, waarop dan als antwoord gegeven wordt: tvo anb fppnn tnana onbv rntnaua vhn vbv nmDDNI HlMDpnfln rrntWi. Hierbij moet men bedenken, dat theater, circus en stadion meermalen genoemd worden als plaatsen van losbandigheid en afgoderij.

Al wat naar afgodendienst zweemt of aan afgodische gewoonten herinnert moet met kracht buiten de deur gehouden worden. De Talmoed bevat vele bepalingen, welke in die lijn

Sluiten