Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Evenwel als uiterste eindproducten, welke na volledige verweering door atmosferische, en andere agentia niet verder meer verweeren kunnen, komen in hoofdzaak SiO», AUO» en Fe»0» in aanmerking1). Men kan dus voor de verschillende samenstellingen van de differente gesteenten een uit SiO», AUO» en Fe»0» bestaand ideaal verweeringsresidu berekenen. Bij deze berekening moet er aan gedacht worden, dat vóór dat het proces geheel tot een einde gekomen is, veel stoffen als chemische verbindingen weggevoerd zijn. Veel AUO» vooral, doch ook Fe, worden als nog gedeeltelijk onverweerde silikaten reeds als kleisubstantie en gedeeltelijk verweerde mineraalsplinters als zoodanig voor den opbouw van nieuwe gesteenten gebruikt. Deze silikaten bevatten echter ook kiezelzuur, zoodat ook hiervan aan de massa onttrokken wordt. Evenwel bevatten de primaire stollingsgesteenten meer SiO», (kwarts uit graniet en gneiss), als noodig is voor de vorming van silikaten. Door de wegvoering van silikaten (met relatief en geringer percentage SiO») stijgt dus het gehalte aan SiO» in het verweerende gesteente. Zeer duidelijk komt dit tot uiting als men de gemiddelde samenstelhng der gesteenten vergelijkt met de gemiddelde samenstelhng van gronden uit aride gebieden (zie tabel 6).

Uit deze gemiddelden laat zich de ideale samenstelling berekenen voor een product van volledige decompositie hetwelk dus alleen SiO», A1»0» en Fe*Os bevat. Zie tabel 6.

Op deze wijze berekend, benadert de chemische samenstelhng van een dergelijk residu, die van de löss, eveneens watervrij en zonder bazen berekend (zie tabel 4 en 5).

Bij de löss moet men in aanmerking nemen de onvermijdelijke verhezen door geheel verstuiven van een hoeveelheid van de allerfijnste en allerlichtste deeltjes welke de hchtste en vlokkigste oxyden bevatten, waardoor een concentratie van het kiezelzuur plaats vindt.

Het is dus duidehjk, dat de chemische samenstelling van löss niet anders kan zijn, indien het uitwaaiingsgebied maar groot genoeg is, en de gesteenteserie, die het materiaal levert, dus de gemiddelde samenstelling van de gesteenten der aarde krijgt. De zeer uitgestrekte vlakten van Centraal-Azië voldoen aan dezen eisch.

Indien, zooals bij glaciaal morene materiaal het geval is, een concentratie

l) De Ferrioxydische verbindingen kunnen door reductie van organische stof echter in Ferro*verbindingen worden omgezet en kunnen dan zeer gemakkelijk opgelost en weggespoeld worden. Al naar mate omstandigheden fa dus hiermede rekening te houden. 246

Sluiten